નવજાત શિશુઓને કમળો થવો એ ખૂબ જ સામાન્ય વાત છે. ખાસ કરીને નવજાત બાળકોમાં કમળો ખૂબ જ સામાન્ય છે. જોકે, નાના બાળકો કમળાથી એકથી બે અઠવાડિયામાં સરળતાથી સાજા પણ થઈ જાય છે. પરંતુ જો બાળકોમાં કમળાનું પ્રમાણ વધી જાય તો તેમને હોસ્પિટલમાં પણ દાખલ કરવા પડી શકે છે. આવી સ્થિતિમાં માતા-પિતાના મનમાં એક પ્રશ્ન ઉઠે છે કે આટલી કાળજી રાખ્યા બાદ પણ બાળકને કમળો કેમ થયો? તો ચાલો આજે આ લેખ દ્વારા તમને જણાવીએ કે બાળકોને કમળો કેમ થાય છે અને તમે તેની સારવાર કેવી રીતે કરી શકો છો…
નવજાત બાળકોને શા માટે થાય છે કમળો?
નવજાત શિશુઓને કમળો થવાના ઘણા કારણો છે. એક્સપર્ટ્સનું માનીએ તો બાળક અને માતાના બ્લડ ગ્રુપ અલગ-અલગ હોવાના કારણે બાળકોને કમળો થાય છે. જો માતાનું બ્લડ ગ્રુપ નેગેટિવ હોય અને બાળકનું બ્લડ ગ્રુપ પોઝિટિવ હોય તો તેને કમળો થઈ શકે છે.
એક્સપર્ટ્સના જણાવ્યા અનુસાર, કમળો મોટાભાગે અવિકસિત લિવરને કારણે થાય છે. લિવર લોહીમાંથી બિલીરૂબિનને સાફ કરવાનું કામ કરે છે, પરંતુ જે બાળકોનું લિવર યોગ્ય રીતે વિકસિત નથી તેમને બિલીરૂબિન ફિલ્ટર કરવામાં તકલીફ પડે છે. આવા બાળકોના શરીરમાં બિલીરૂબિનનું પ્રમાણ વધી જાય છે અને તેઓ કમળાનો ભોગ બને છે.
આ સિવાય માતાના લોહીમાં કોઈપણ પ્રકારની સમસ્યા છે તો પણ જન્મ બાદ શિશુને કમળો થઈ શકે છે. માતાના શરીરમાં બનતી એન્ટીબોડી ભ્રુણ લોહીના કોષ પર હુમલો કરે છે, જે લાલ રક્ત કોષોના તૂટવાનું કારણ બની શકે છે.
પોલીસિથેમિયા નામની ખતરનાક બીમારીના કારણે પણ બાળકોને કમળો થઈ શકે છે. આ બીમારીને કારણે લોહીમાં લાલ રક્તકણો મોટી માત્રામાં ઉત્પન્ન થવા લાગે છે.
બાળકોમાં કમળાના લક્ષણો
- 100 ડિગ્રીથી વધુ તાવ આવવો
- શરીર પીળું પડી જવું
- ઉલટી અને ઝાડા
- પીળા રંગનો પેશાબ આવવો
- ચહેરો અને આંખો પીળી પડવી
તાત્કાલિક ડૉક્ટર પાસે લઈ જાવ
જો બાળકોમાં કમળાના લક્ષણો જોવા મળે તો વિલંબ કર્યા વિના ડૉક્ટરનો સંપર્ક કરો. ડૉક્ટરે જણાવેલી દવાઓ જ બાળકોને આપો. આ સિવાય નવજાત શિશુને કમળાથી બચાવવા માટે સૂર્યપ્રકાશ ખૂબ જ ફાયદાકારક સાબિત થાય છે.
નાના બાળકોને કમળો થાય તો તેમને દિવસમાં 3-4 વખત શેરડીનો રસ થોડી ચમચી આપો. શેરડીનો રસ પીવાથી તેમનું લીવર મજબૂત થશે. આ સિવાય વ્હીટગ્રાસ જ્યુસના થોડા ટીપાં દૂધમાં મિક્સ કરીને નવજાત શિશુને આપી શકાય છે. વ્હીટગ્રાસ લીવરમાંથી વધારાનું બિલીરૂબિન બહાર કાઢવામાં મદદ કરે છે.
જો બાળકને કમળો થઈ ગયો છે તો તેને વારંવાર દૂધ પીવડાવો. નવજાત બાળકને વારંવાર સ્તનપાન કરાવવાથી લોહીનો પ્રવાહ વધે છે અને બિલીરુબિન બાળકોના પેશાબ દ્વારા બહાર નીકળી જાય છે.
ઝડપી અને વિશ્વસનીય સમાચારો માટે ડાઉનલોડ કરો ગુજરાતી જાગરણની ન્યૂઝ એપ.