Mohan Bhagwat On Retirement: મેં ક્યારેય કહ્યું નથી કે 75 વર્ષના થયા પછી પદ છોડવું જોઈએ, RSS વડાએ નિવૃત્તિની અટકળોને ફગાવી દીધી

તેમણે ભાજપ સાથેના મતભેદોને પણ નકારી કાઢ્યા અને કહ્યું કે રાષ્ટ્રીય અધ્યક્ષનો નિર્ણય ભાજપે લેવાનો છે. ભાગવતે સ્પષ્ટ કર્યું કે જ્યાં સુધી સંગઠન ઈચ્છે ત્યાં સુધી નેતૃત્વ કામ કરતો રહીશ

By: Jignesh TrivediEdited By: Jignesh Trivedi Publish Date: Thu 28 Aug 2025 10:20 PM (IST)Updated: Thu 28 Aug 2025 10:20 PM (IST)
mohan-bhagwat-on-retirement-i-never-said-that-one-should-step-down-after-turning-75-rss-chief-dismisses-retirement-speculation-593390

Mohan Bhagwat On Retirement: RSS વડા મોહન ભાગવતે 75 વર્ષની ઉંમરે નિવૃત્તિ લેવાની અટકળોને ફગાવી દીધી છે. સંઘની 100 વર્ષની યાત્રા: નવા ક્ષિતિજો વિષય પર આયોજિત કાર્યક્રમના ત્રીજા અને અંતિમ દિવસે પ્રશ્નોના જવાબ આપતા ભાગવતે સ્પષ્ટપણે કહ્યું કે તેમણે ક્યારેય 75 વર્ષની ઉંમરે નિવૃત્તિ લેવાની વાત કરી નથી. ન તો પોતાના માટે કે ન તો બીજા કોઈ માટે.

નોંધનીય છે કે મોહન ભાગવત 11 સપ્ટેમ્બરે 75 વર્ષના થઈ રહ્યા છે. હકીકતમાં, તેમના એક નિવેદનને ટાંકીને, 75 વર્ષની ઉંમરને વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી સાથે પણ જોડવામાં આવી રહી હતી. તે જ સમયે, ભાગવતે સ્વીકાર્યું કે કેટલાક મુદ્દાઓ પર મતભેદ હોઈ શકે છે પરંતુ ભાજપ સાથે કોઈ મતભેદ નથી. તેમના મતે, રાષ્ટ્રીય અધ્યક્ષ અંગેનો નિર્ણય ભાજપે જ લેવાનો છે.

જોકે, તેમણે કટાક્ષ કરતા કહ્યું- જો અમે નક્કી કરત તો શું આટલો સમય લાગત? પછી તેમણે આગળ કહ્યું - તમારો સમય લો. સંઘના ત્રણ દિવસીય કાર્યક્રમમાં, ગુરુવારે પ્રશ્ન-જવાબ સત્રની ખૂબ રાહ જોવાઈ રહી હતી. ખાસ કરીને ભાજપ સાથેના કથિત મતભેદો અને તેના કારણે ભાજપ પ્રમુખની ચૂંટણીમાં વિલંબ અને 75 વર્ષની ઉંમરે નિવૃત્તિ લેવાના મુદ્દા પર. પરંતુ ભાગવતે મતભેદોને ફગાવી દીધા, પરંતુ તેમણે એ પણ સ્પષ્ટ કર્યું કે નેતૃત્વએ સંગઠન ઇચ્છે ત્યાં સુધી કામ કરવું પડશે.

તેમણે સ્પષ્ટતા કરી કે મોરોપંત પિંગલેના પુસ્તકનું વિમોચન કરતી વખતે, તેમણે પિંગલેના 75 વર્ષ પૂર્ણ થયા પછી આપેલા નિવેદનોનો ઉલ્લેખ કર્યો હતો. તેનો બીજો કોઈ અર્થ કાઢવાની જરૂર નથી. તેમણે કહ્યું- મેં ક્યારેય કહ્યું નથી કે મારે કે બીજા કોઈએ 75 વર્ષના થયા પછી નિવૃત્તિ લેવી જોઈએ. સંગઠન નક્કી કરે છે કે કોણે શું કામ કરવું અને ક્યારે કરવું. ભલે હું 80 વર્ષનો હોઉં, જો સંગઠન મને શાખા ચલાવવાનું કહે, તો મારે તે કરવું પડશે.

મોહન ભાગવતે સરકાર કે પક્ષના કામકાજમાં દખલગીરીના પ્રશ્નને પણ સંપૂર્ણપણે નકારી કાઢ્યો. તેમણે કહ્યું કે કેટલાક મુદ્દાઓ પર સરકાર સાથે મતભેદો હોવા એ એક સ્વાભાવિક પ્રક્રિયા છે. તેમના મતે, આપણા સંલગ્ન સંગઠનોમાં પણ આવા મતભેદો છે. આ માટે તેમણે ભારતીય મઝદૂર સંઘ અને લઘુ ઉદ્યોગ ભારતીનું ઉદાહરણ આપ્યું.

તેમના મતે, સરકાર અને સંલગ્ન સંગઠનો વચ્ચે આવા મતભેદોને પરસ્પર ચર્ચા દ્વારા ઉકેલવાના પ્રયાસો કરવામાં આવે છે. ઘણા મુદ્દાઓ પર અલગ અલગ દ્રષ્ટિકોણને કારણે મતભેદો દેખાય છે, પરંતુ અમારો ઉદ્દેશ્ય રાષ્ટ્રીય હિત માટે સમાન છે, તેથી મતભેદો દુશ્મનાવટમાં ફેરવાતા નથી. ભાજપ સિવાય અન્ય રાજકીય પક્ષોથી અંતરના પ્રશ્ન પર, મોહન ભાગવતે કહ્યું કે સંઘ માટે બધા રાજકીય પક્ષો સમાન છે. જે પણ રાજકીય પક્ષ મદદ માંગે છે, સંઘ તે આપવા તૈયાર છે.

તેમણે કહ્યું કે અમે કોઈને પણ પોતાનો કે અજાણ્યો માનતા નથી, અમને કોઈના પ્રત્યે કોઈ દ્વેષ નથી. આ સંદર્ભમાં, તેમણે નાગપુરમાં આયોજિત NSUI કાર્યક્રમમાં લડાઈને કારણે થયેલી ભાગદોડનું ઉદાહરણ આપ્યું. તે સમયે મોહન ભાગવત પોતે નાગપુરના જિલ્લા પ્રચારક હતા. નાગપુરના તત્કાલીન કોંગ્રેસ સાંસદની વિનંતી પર, સ્વયંસેવકોએ NSUI કાર્યકરો માટે ભોજનની વ્યવસ્થા કરી હતી.

તેમણે 1948માં આરએસએસ મુખ્યાલયમાં મશાલ પ્રગટાવવા માટે આવેલા જયપ્રકાશ નારાયણનું ઉદાહરણ આપ્યું અને 1975માં દેશમાં સકારાત્મક પરિવર્તન માટે આરએસએસમાં વિશ્વાસ વ્યક્ત કર્યો. તેવી જ રીતે, તેમણે વિજયાદશમી કાર્યક્રમ માટે ભૂતપૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ પ્રણવ મુખર્જીના આરએસએસ મુખ્યાલયમાં આવવાનું પણ ઉદાહરણ આપ્યું.