Snake Facts: શું કોઈ સાપ 500 વર્ષ જીવિત રહે છે? કિંગ કોબ્રાની ઉંમર કેટલી હોય છે

સાપ વિશે ઘણી ગેરમાન્યતાઓ છે. તેમાંથી એક તેમની ઉંમર સાથે પણ સંબંધિત છે. ઘણીવાર એવા દાવા જોવા મળે છે જેમાં સાપની ઉંમર 500 કે 1000 વર્ષ હોવાનું કહેવાય છે પરંતુ શું ખરેખર એવું છે?

By: Nilesh ZinzuwadiaEdited By: Nilesh Zinzuwadia Publish Date: Fri 29 Aug 2025 06:54 PM (IST)Updated: Fri 29 Aug 2025 06:54 PM (IST)
can-any-snake-live-for-500-years-what-is-the-age-of-king-cobra-snake-facts-593838
HIGHLIGHTS
  • મોટા અજગર એ સૌથી લાંબુ જીવન જીવતી પ્રજાતિ છે
  • દુનિયાભરમાં સાપની 3789 પ્રજાતિ છે અને તેમની સંખ્યા સતત વધી રહી છે
  • મોટાભાગના દરિયાઈ કે પાણીના સાપ જમીન પર ટકી શકતા નથી

Snake Age: સાપ દુનિયાના સૌથી ખતરનાક પ્રાણીઓમાંનો એક છે. કેટલાક સાપ એટલા ખતરનાક હોય છે કે તેઓ થોડીક સેકન્ડમાં માનવીને મારી શકે છે. જોકે મોટાભાગની પ્રજાતિના સાપ માણસોથી ડરતા હોય છે અને તેમના સંપર્કમાં આવવાનું ટાળવા માંગે છે.

સાપ વિશે ઘણી ગેરમાન્યતાઓ છે. તેમાંથી એક તેમની ઉંમર સાથે પણ સંબંધિત છે. ઘણીવાર એવા દાવા જોવા મળે છે જેમાં સાપની ઉંમર 500 કે 1000 વર્ષ હોવાનું કહેવાય છે પરંતુ શું ખરેખર એવું છે?

સાપની લાઈફ સાયકલ કેવી છે? (Snake Life Cycle)
પહેલો તબક્કો: સાપની ઉંમર જાણતા પહેલા, ચાલો તેના જીવન ચક્રને સમજીએ. સાપનું જીવન ચક્ર મુખ્યત્વે 3 તબક્કામાં વહેંચાયેલું છે. પહેલો તબક્કો ઈંડાનો છે. માદા સાપ એક સમયે 10 થી 15 ઈંડા મૂકે છે અને આ ઈંડામાંથી સાપોલિયા બહાર ન આવે ત્યાં સુધી તેનું રક્ષણ કરે છે. સાપની કેટલીક પ્રજાતિઓ એવી છે જે ઈંડા મૂકતી નથી પણ સીધા બચ્ચાને જન્મ આપે છે.

બીજો તબક્કો: બીજા તબક્કામાં ઈંડામાંથી બચ્ચાં બહાર આવવાનો છે. સામાન્ય રીતે સાપના બચ્ચાં 50 થી 55 દિવસમાં ઈંડામાંથી બહાર આવે છે. કેટલીક પ્રજાતિઓ એવી હોય છે જેમના બચ્ચાં 40 દિવસમાં બહાર આવે છે. કેટલીક પ્રજાતિઓ 70 દિવસ સુધીનો સમય લે છે. એકવાર ઈંડામાંથી બચ્ચાં બહાર આવે પછી માદા સાપને તેમના વિશે વધુ ચિંતા કરવાની જરૂર નથી. બચ્ચાં નાના જંતુઓ ખાઈને જીવિત રહે છે. તેમના શરીરનું કદ વર્ષમાં લગભગ ચાર ગણું વધે છે.

ત્રીજો તબક્કો: ત્રીજો તબક્કો પુખ્તાવસ્થા છે. આ વિવિધ પ્રજાતિઓ પર આધાર રાખે છે. કેટલાક સાપ 2 વર્ષમાં પુખ્ત બને છે અને કેટલાક 4 વર્ષમાં. એકવાર પુખ્ત થયા પછી સાપ વર્ષમાં ઓછામાં ઓછા બે વાર તેમની ચામડી ઉતારી શકે છે. તેઓ પોતાના માટે શિકાર કરી શકે છે. સાપની કેટલીક પ્રજાતિઓ અન્ય પ્રજાતિઓના સાપનો પણ શિકાર કરે છે.

સાપની ઉંમર કેટલી હોય છે? (How Much Time do Snakes Live?)
હવે મૂળ પ્રશ્ન પર પાછા ફરીએ કે સાપ કેટલું જીવે છે? નિષ્ણાતોના મતે સાપનું આયુષ્ય તેની પ્રજાતિ પર આધાર રાખે છે. કેટલાકનું આયુષ્ય ઓછું હોય છે તો કેટલાકનું આયુષ્ય લાંબુ હોય છે. સાપના આયુષ્યમાં તેમના આહાર, આનુવંશિકતા અને ઇકોલોજી જેવી બાબતો ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે.

મોટાભાગની સાપ પ્રજાતિઓનું સરેરાશ આયુષ્ય 8-10 વર્ષ હોય છે. oneearth પર આપવામાં આવેલી માહિતી અનુસાર જંગલમાં રહેતા સાપનું આયુષ્ય પ્રાણી સંગ્રહાલયમાં અથવા બંદીમાં રાખવામાં આવેલા સાપ કરતા લગભગ અડધું હોય છે, કારણ કે જંગલમાં તેમને ઘણા પ્રકારના જોખમોનો સામનો કરવો પડે છે.

કયાં સાપની ઉંમર સૌથી વધારે હોય છે? (Which Snake Has The Longest Lifespan)
બોઆ કોન્સ્ટ્રિક્ટર (Boa Constrictor) અથવા મોટા અજગર એ સૌથી લાંબુ જીવન જીવતી પ્રજાતિ છે. તેમનું આયુષ્ય 40 વર્ષ સુધી હોઈ શકે છે. તેઓ વિશ્વના સૌથી લાંબા સાપમાંના એક છે.

કિંગ કોબ્રા કેટલા વર્ષ જીવિત રહે છે ?(What Is the King Cobra’s Life Span)
કોબ્રા એ વિશ્વમાં સૌથી લોકપ્રિય સાપ પ્રજાતિ છે. ઝેરી કોબ્રા(Cobra Snake) પણ ભારતમાં જોવા મળે છે. કોબ્રાનું આયુષ્ય સામાન્ય રીતે 25-30 વર્ષ વચ્ચે હોય છે. જો તેને પ્રાણી સંગ્રહાલયમાં અથવા કેદમાં રાખવામાં આવે તો તેનું આયુષ્ય 35-40 વર્ષ હોઈ શકે છે. ભારતમાં પણ ક્રેટ જોવા મળે છે, જેનું આયુષ્ય 10-15 વર્ષ વચ્ચે હોય છે.

વિશ્વમાં કેટલી પ્રજાતિના સાપ છે? (How Many Species of Snake in the World)
દુનિયાભરમાં સાપની 3789 પ્રજાતિ છે અને તેમની સંખ્યા સતત વધી રહી છે કારણ કે વૈજ્ઞાનિકો સતત સાપની નવી પ્રજાતિઓ શોધી રહ્યા છે. વૈજ્ઞાનિકોના મતે સાપની કુલ પ્રજાતિઓમાંથી ફક્ત 600 પ્રજાતિના સાપ ઝેરી છે. બાકીના બિન-ઝેરી અથવા બિન-ઝેરી છે.

દુનિયામાં જોવા મળતી બધી જ સાપની પ્રજાતિઓમાંથી, ફક્ત 70 પ્રજાતિઓ જ દરિયામાં રહે છે. મોટાભાગના દરિયાઈ કે પાણીના સાપ જમીન પર ટકી શકતા નથી, એકમાત્ર અપવાદ ક્રેટ છે જે પાણી અને જમીન બંને પર રહી શકે છે.