લાઇફસ્ટાઇલ ડેસ્ક, ડાયાબિટીસ એક એવો રોગ છે જે શરીરના લગભગ દરેક ભાગને અસર કરે છે. જોકે, ઘણીવાર તેની શરૂઆત એટલી ધીમી હોય છે કે વ્યક્તિને તેની ખબર પણ પડતી નથી. પરંતુ આશ્ચર્યજનક વાત એ છે કે આ રોગના શરૂઆતના સંકેતો આપણા પગમાં સ્પષ્ટપણે દેખાય છે.
પગ શરીરનો એવો ભાગ છે જેના પર આપણે સૌથી ઓછું ધ્યાન આપીએ છીએ, પરંતુ ડાયાબિટીસના કિસ્સામાં, તે ચેતવણી પ્રણાલી તરીકે કાર્ય કરે છે. જો આ ચિહ્નો સમયસર ઓળખી લેવામાં આવે, તો ડાયાબિટીસ ન્યુરોપથી અથવા પગના અલ્સર જેવી ગંભીર સમસ્યાઓ પછીથી ટાળી શકાય છે. ચાલો જાણીએ પગમાં જોવા મળતા ડાયાબિટીસના લક્ષણો.
નિષ્ક્રિયતા આવે છે અથવા કળતર થાય છે
આ ડાયાબિટીસનું સૌથી સામાન્ય અને પ્રારંભિક લક્ષણ છે. તેનાથી પગના તળિયા અથવા આંગળીઓના તળિયામાં ખંજવાળ, કળતર અથવા નિષ્ક્રિયતા આવે છે. ખાંડના સ્તરમાં વધારો થવાને કારણે ચેતાને નુકસાન થવાને કારણે આ સમસ્યા થાય છે. શરૂઆતમાં, આ લક્ષણ ક્યારેક ક્યારેક જ અનુભવાય છે, પરંતુ ધીમે ધીમે તે વારંવાર થવા લાગે છે.
આ પણ વાંચો
બળતરાની સંવેદના
ઘણા લોકોને પગના તળિયામાં બળતરા થતી હોય છે, ખાસ કરીને રાત્રે. એવું લાગે છે કે પગમાં આગ લાગી ગઈ હોય. આ પણ ચેતા નુકસાનનું એક મહત્વપૂર્ણ લક્ષણ છે.
ઠંડા પગ
ઠંડા હવામાનમાં પણ પગ સતત ઠંડા રહેવાથી ચિંતા થઈ શકે છે. ડાયાબિટીસ રક્તવાહિનીઓને સાંકડી કરી શકે છે, જેના કારણે પગમાં રક્ત પરિભ્રમણ ઓછું થાય છે. આનાથી પગ ગરમ રાખવા મુશ્કેલ બને છે.
ત્વચામાં ફેરફાર
- પગની ત્વચામાં ઘણા પ્રકારના ફેરફારો જોઈ શકાય છે-
- શુષ્કતા અને ખંજવાળ - ત્વચા વધુ શુષ્ક, ફ્લેકી અને ખંજવાળવાળી બની શકે છે. ડાયાબિટીસ પરસેવો અને તેલ ગ્રંથીઓના કાર્ય કરવાની રીતમાં ફેરફાર કરે છે, જેના કારણે કુદરતી ભેજનું નુકસાન થાય છે.
- રંગમાં ફેરફાર: તમારા પગની ત્વચા નિસ્તેજ અથવા વાદળી થઈ શકે છે, જે નબળા રક્ત પરિભ્રમણની નિશાની છે.
- કારણ વગર ચમકતી ત્વચા - પગની ત્વચા અસામાન્ય રીતે ચમકતી અને પાતળી દેખાઈ શકે છે.
- દુખાવો અથવા ખેંચાણ
- ચાલતી વખતે અથવા કોઈપણ શારીરિક પ્રવૃત્તિ કરતી વખતે પગ, વાછરડા અથવા જાંઘમાં દુખાવો અથવા ખેંચાણ. આ દુખાવો થોડો આરામ કર્યા પછી ઓછો થઈ જાય છે, પરંતુ જ્યારે તમે ચાલો છો ત્યારે ફરીથી શરૂ થાય છે. આને 'ક્લાઉડિકેશન' કહેવામાં આવે છે અને તે પેરિફેરલ ધમની રોગનું લક્ષણ છે, જે ડાયાબિટીસના દર્દીઓમાં સામાન્ય છે.
ઘા રુઝાવામાં વાર લાગે
જો પગમાં ક્યાંક નાની ઈજા, કાપ કે ફોલ્લો થઈ જાય અને તેને રૂઝ આવવામાં સામાન્ય કરતાં વધુ સમય લાગે, તો આ ડાયાબિટીસનું ગંભીર લક્ષણ છે. ખાંડનું ઊંચું સ્તર ઘાને રૂઝાવવાની ક્ષમતા ઘટાડે છે, જે ચેપ સામે લડવાની અને ઘાને રૂઝાવવાની પ્રક્રિયા ધીમી પાડે છે.
નખમાં ફેરફાર
પગના નખ જાડા, પીળા અથવા ભૂરા થઈ શકે છે. તેમાં ફંગલ ચેપ થવાની શક્યતા વધુ હોય છે.