ઘરમાં સોલાર સિસ્ટમ લગાવવાનો ખર્ચ કેટલા વર્ષમાં વસૂલ થશે? 1kW, 3kW અને 5kW ના રોકાણ, સબસિડી અને વસૂલાતનું ગણિત સમજો

ઘરમાં સોલાર સિસ્ટમ લગાવવાનો ખર્ચ કેટલા વર્ષમાં વસૂલ થશે? જાણો PM સૂર્ય ઘર યોજના હેઠળ 1kW, 3kW અને 5kW સોલારનું રોકાણ, સબસિડી અને માસિક બચતનું સાચું ગણિત.

By: Dimpal GhoyalEdited By:Dimpal GhoyalPublish Date: Fri, 14 Aug 2026 09:30 AM (IST)Updated: Fri, 14 Aug 2026 09:30 AM (IST)
rooftop-solar-system-payback-period-1kw-3kw-5kw-cost-subsidy-savings-explained

Solar Savings Calculation: ઘર કે ઓફિસમાં સોલાર પેનલ લગાવતી વખતે ગ્રાહકના મનમાં સૌથી પહેલો સવાલ એ ઊભો થાય છે કે સિસ્ટમ પર કરાયેલું આરંભિક રોકાણ કેટલા સમયમાં પાછું મળશે. સોલાર સિસ્ટમ લગાવ્યા પછી વીજળીના બિલમાં 80 થી 90 ટકાનો જંગી ઘટાડો થાય છે, જેનાથી માસિક બચત દ્વારા રોકાણ વસૂલ થઈ જાય છે. સામાન્ય રીતે સરકારી સબસિડી બાદ કર્યા પછી ગ્રાહકે પોતાના ખિસ્સામાંથી 40 થી 70 ટકા રકમ આપવી પડે છે, જેની વસૂલાતમાં 3 થી 5 વર્ષનો સમય લાગે છે.

1 kW સોલાર સિસ્ટમ: નાના પરિવારો માટે શ્રેષ્ઠ

નાના ઘરો માટે 1kW ની સોલાર સિસ્ટમ સૌથી યોગ્ય છે, ખાસ કરીને જો માસિક વીજ વપરાશ 120-150 યુનિટની આસપાસ હોય.

કુલ ખર્ચ: ₹ 50,000 થી ₹ 55,000

સબસિડી અને ચોખ્ખું રોકાણ: આ સિસ્ટમ પર ₹ 30,000 સુધીની સરકારી સબસિડી મળે છે. આથી ગ્રાહકે ખિસ્સામાંથી માત્ર ₹ 20,000 થી ₹ 25,000 (કુલ ખર્ચના 40-45%) આપવા પડે છે.

બચત અને વસૂલાત: દર મહિને ₹ 800 થી ₹ 1,000 ની વીજળી બચે છે, જેથી 3 થી 3.5 વર્ષમાં રોકાણ પૂરેપૂરું વસૂલ થઈ જાય છે.

3 kW સોલાર સિસ્ટમ: સૌથી વધુ વપરાતી સિસ્ટમ

મધ્યમ ઘરો માટે 3kW સિસ્ટમ સૌથી વધુ પસંદ કરવામાં આવે છે. તે 1 AC, ફ્રિજ, પંખા અને ટીવીનો લોડ આસાનીથી ઉપાડી શકે છે અને દર મહિને 360-400 યુનિટ વીજળી બનાવે છે.

કુલ ખર્ચ: ₹ 1,40,000 થી ₹ 1,60,000

સબસિડી અને ચોખ્ખું રોકાણ: આના પર મહત્તમ ₹ 78,000 સુધીની સબસિડી મળે છે. ગ્રાહકને પોતાના ખિસ્સામાંથી ₹ 62,000 થી ₹ 82,000 (45-50%) ચુકવવા પડે છે.

બચત અને વસૂલાત: દર મહિને વીજ બિલમાં ₹ 2,200 થી ₹ 2,600 અને વાર્ષિક ₹ 28,000 થી ₹ 30,000 ની બચત થાય છે. આનાથી લગભગ 4 વર્ષમાં પૂરો ખર્ચ વસૂલ થઈ જાય છે.

5 kW સોલાર સિસ્ટમ: હેવી લોડ અને મોટા ઘરો માટે

જે ઘરોમાં 2 થી 3 AC, ગીઝર અને અન્ય ભારે સાધનો ચાલતા હોય તેના માટે 5kW ની સિસ્ટમ ઉત્તમ છે. તે રોજની 20-22 યુનિટ વીજળી પેદા કરે છે.

કુલ ખર્ચ: ₹ 2,30,000 થી ₹ 2,60,000

સબસિડી અને ચોખ્ખું રોકાણ: 3kW થી ઉપરની સિસ્ટમ પર સબસિડીની મર્યાદા ₹ 78,000 છે. તેથી ગ્રાહકે ₹ 1,52,000 થી ₹ 1,82,000 (65-70%) રોકાણ કરવું પડે છે.

બચત અને વસૂલાત: માસિક ₹ 3,500 થી ₹ 4,500 અને વાર્ષિક ₹ 45,000 કે તેથી વધુની બચત થાય છે. 4 થી 5 વર્ષમાં ખર્ચ વસૂલ થયા બાદ આગામી 20 વર્ષ સુધી મફત વીજળીનો લાભ મળે છે.