Kali Chaudas 2026 Date, Puja Time, Vidhi, Muhurat: દિવાળીના દીપોત્સવી પર્વમાં કાળી ચૌદશનું અનેરું મહત્ત્વ રહેલું છે. ખાસ કરીને ગુજરાતમાં આ તહેવારને ખૂબ જ શ્રદ્ધા અને ભક્તિભાવથી ઉજવવામાં આવે છે. વર્ષ 2026 માં કાળી ચૌદશનો પાવન અવસર 7 નવેમ્બર, રવિવારના રોજ આવી રહ્યો છે. આ દિવસને 'ભૂત ચતુર્દશી' કે 'રૂપ ચૌદશ' તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે. આ દિવસે મહાકાળીની ઉપાસના કરવાથી નકારાત્મક શક્તિઓ અને ભયનો નાશ થાય છે.
કાળી ચૌદસ 2026 તિથિ અને પૂજા માટેના શુભ મુહૂર્ત
વૈદિક પંચાંગ અનુસાર, કાળી ચૌદશની પૂજા મધ્યરાત્રિએ વ્યાપ્ત ચતુર્દશી તિથિમાં કરવામાં આવે છે, જેને 'મહા નિશિતા કાલ' કહેવામાં આવે છે.
- કાળી ચૌદશ તારીખ: રવિવાર, 7 નવેમ્બર, 2026
- ચતુર્દશી તિથિ પ્રારંભ: 7 નવેમ્બર, 2026 સવારે 10:47 વાગ્યે
- ચતુર્દશી તિથિ સમાપ્તિ: 8 નવેમ્બર, 2026 સવારે 11:27 વાગ્યે
- હનુમાન પૂજા: રવિવાર, 7 નવેમ્બર, 2026
- કાળી ચૌદશ પૂજા મુહૂર્ત: 8 નવેમ્બર, રાત્રે 11:58 થી 12:49 વાગ્યે (કુલ સમયગાળો: 50 મિનિટ)
શા માટે ઉજવવામાં આવે છે કાળી ચૌદશ?
પૌરાણિક માન્યતાઓ અનુસાર, આ દિવસે ભગવાન શ્રીકૃષ્ણે અત્યાચારી રાક્ષસ નરકાસુરનો વધ કરીને પ્રજાને તેના ત્રાસમાંથી મુક્ત કરી હતી, તેથી તેને 'નરક ચતુર્દશી' પણ કહે છે. અન્ય એક માન્યતા મુજબ, આ દિવસે માતા મહાકાળીએ વિકરાળ સ્વરૂપ ધારણ કરી દુષ્ટ શક્તિઓ અને રાક્ષસોનો સંહાર કરીને ધર્મની સ્થાપના કરી હતી. આ પર્વ અંધકાર પર પ્રકાશના અને અનિષ્ટ પર સારાના વિજયનું પ્રતીક છે.
આધ્યાત્મિક મહત્વ અને પૂજા વિધિ
કાળી ચૌદશનો દિવસ તંત્ર સાધના અને આત્મશુદ્ધિ માટે શ્રેષ્ઠ માનવામાં આવે છે.
- આ દિવસે દેવી કાલીની પૂજા કરવાથી જીવનમાંથી ભય, અસુરક્ષા, રોગ અને શત્રુઓનો નાશ થાય છે.
- અકાળ મૃત્યુના ભયથી બચવા અને પાપોના નાશ માટે આ દિવસે યમરાજના નામનો દીવો પ્રગટાવવામાં આવે છે.
- તંત્ર શાસ્ત્ર મુજબ આ રાત્રિ સાધકો માટે સિદ્ધિદાયક છે. જોકે, ગૃહસ્થો માટે માતાજીની સાત્વિક પૂજા, હવન અને નામ સ્મરણ શ્રેષ્ઠ છે.
- વ્યાપારમાં નુકસાન, દેવું કે બેરોજગારી જેવી સમસ્યાઓના નિવારણ માટે આ દિવસની પૂજા અત્યંત ફળદાયી મનાય છે.
- ગુજરાત, મહારાષ્ટ્ર અને દક્ષિણ ભારતમાં આ તહેવારનું વિશેષ આકર્ષણ જોવા મળે છે, જ્યાં ભક્તો શક્તિની આરાધનામાં લીન થાય છે.