Durga Ashtami 2025 Date and Time: હિન્દુ ધર્મમાં આસો મહિનો ખૂબ જ ખાસ માનવામાં આવે છે. આ મહિનામાં આવતી શારદીય નવરાત્રી દરમિયાન દેવી દુર્ગાના વિવિધ સ્વરૂપોની પૂજા કરવામાં આવે છે. ધાર્મિક માન્યતા છે કે દેવી દુર્ગાની પૂજા કરવાથી ભક્તોના જીવનના તમામ દુ:ખ અને કષ્ટનો નાશ થાય છે.
શારદીય નવરાત્રીના આઠમા દિવસને દુર્ગા અષ્ટમી અથવા મહાઅષ્ટમી તરીકે ખૂબ જ ઉત્સાહ અને ભક્તિ સાથે ઉજવવામાં આવે છે. આ દિવસે માતા દુર્ગાના મહાગૌરી સ્વરૂપની પૂજા હવન (અગ્નિ બલિ) અને કન્યા પૂજન દ્વારા કરવામાં આવે છે. આ દિવસે રચાતા શુભ યોગ પૂજા અને આશીર્વાદ માટે અત્યંત લાભદાયી માનવામાં આવે છે.
દુર્ગા અષ્ટમી 2025 ક્યારે છે?
આ વર્ષે (2025) શારદીય નવરાત્રી સામાન્ય 9 દિવસને બદલે 10 દિવસની હોવાથી ભક્તોમાં અષ્ટમીની ચોક્કસ તારીખ અંગે મૂંઝવણ ઊભી થઈ છે.
પંચાંગ મુજબ, અષ્ટમી તિથિ 29 સપ્ટેમ્બર, સોમવારના રોજ સાંજે 4:31 વાગ્યે પ્રારંભ થશે અને 30 સપ્ટેમ્બર, મંગળવારના રોજ સાંજે 6:06 વાગ્યે પૂર્ણ થશે. તેથી અષ્ટમી પૂજન અને માતાની આરાધના માટે મુખ્ય દિવસ 30 સપ્ટેમ્બર રહેશે. ઉદયાતિથિના આધારે, દુર્ગા અષ્ટમીની પૂજા 30 સપ્ટેમ્બર, મંગળવારના રોજ કરવામાં આવશે. આ દિવસે કન્યા પૂજન પણ કરવામાં આવશે.
પૂજા અને કન્યા પૂજન માટે શુભ મુહૂર્ત
મહા અષ્ટમીના દિવસે પૂજા અને કન્યા પૂજન માટે વિશેષ શુભ મુહૂર્તો છે. બ્રહ્મ મુહૂર્તમાં સ્નાન-ધ્યાન કરવા માટે સવારે 4:37 થી 5:25 સુધી શ્રેષ્ઠ મુહૂર્ત છે. અભિજીત મુહૂર્ત સવારે 11:47 થી 12:35 સુધી રહેશે, જ્યારે કન્યા પૂજન માટેનો શ્રેષ્ઠ મુહૂર્ત સવારે 10:40 થી 12:10 સુધીનો છે. આ સમયગાળામાં કરાયેલ પૂજન અને કન્યા સેવા વિશેષ પુણ્યદાયક માનવામાં આવે છે. આ વખતે, 30 સપ્ટેમ્બરના રોજ અષ્ટમી અને 1 ઑક્ટોબરના રોજ મહાનવમીના દિવસે પણ કન્યા પૂજન કરવું શુભ ગણાશે.
મહા અષ્ટમી પૂજા અને કન્યા પૂજનની વિધિ
- સવારે વહેલા સ્નાન કરીને સ્વચ્છ વસ્ત્રો ધારણ કરો.
- પૂજા સ્થળને સ્વચ્છ કરીને ગંગાજળ છાંટો.
- દેવી મહાગૌરીનો ગંગાજળથી અભિષેક કરો અને તેમને પૂજા સ્થાન પર સ્થાપિત કરો.
- દેવીને લાલ ચંદન, અખંડ ચોખાના દાણા (અક્ષત), લાલ ફૂલો અને લાલ ખેસ અર્પણ કરો.
- પ્રસાદ તરીકે ફળો, ખીર અને મીઠાઈઓ ચઢાવો.
- દીવો અને ધૂપ પ્રગટાવીને દુર્ગા સપ્તશતી અને દુર્ગા ચાલીસાનો પાઠ કરો.
- પાન પર કપૂરથી હવન (અગ્નિ વિધિ) કરો અને માતાજીની આરતી કરો.
- પૂજાના અંતે, કોઈપણ ભૂલ-ચૂક માટે દેવીની ક્ષમા માગો.
કન્યા પૂજનનું મહત્વ
અષ્ટમીના દિવસે, ભક્તો ઓછામાં ઓછી નવ કન્યાઓને આદરપૂર્વક આમંત્રણ આપે છે. તેમને ખીર, હલવો અને પુરીઓ ખવડાવવામાં આવે છે. તેમના પગ સ્પર્શ કરીને આશીર્વાદ લેવામાં આવે છે અને તેમને ભેટ-સોગાદો આપવામાં આવે છે. કન્યાઓને દેવી સ્વરૂપ માનીને પૂજન કરવાથી માતા દુર્ગા પ્રસન્ન થાય છે.
નવરાત્રી વ્રત પારણા
જે પરિવારો અષ્ટમીના દિવસે પોતાના કુલદેવતાની પૂજા કરે છે, તેઓ પૂજા પછી ઉપવાસ તોડી શકે છે. અષ્ટમી પર ઉપવાસનું પારણા કરનારા પરિવારો હવન અને કન્યા પૂજા કર્યા પછી દેવી દુર્ગાની સાંજની આરતી કરીને વ્રત સમાપ્ત કરી શકે છે. જોકે, નવમી અને વિજયાદશમીના દિવસે ઉપવાસનું પારણા કરવું ખાસ કરીને શુભ માનવામાં આવે છે.