Ladakh Statehood Demand: કેન્દ્ર સરકારે લદ્દાખને પૂર્ણ રાજ્ય અથવા તો વિધાનસભા ધરાવતો કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશ (UT with Legislature) બનાવવાની માંગણી હાલ પૂરતી ફગાવી દીધી છે. ગૃહ મંત્રાલયે લદ્દાખના સ્થાનિક નેતાઓને બંધારણની કલમ 371 હેઠળના પ્રસ્તાવિત મુસદ્દા પૂર્વે તેના પોલિટિકલ ફ્રેમવર્ક સંબંધિત 8 થી 10 મુખ્ય મુદ્દાઓ પર પરસ્પર વિચાર-વિમર્શ કરીને સર્વસંમતિ સાધવા માટે જણાવ્યું છે.
અનન્ય કાનૂની માળખું અને આગામી બેઠક:
નવી દિલ્હી ખાતે ગૃહ મંત્રાલયની સબ-કમિટીની બેઠકમાં કેન્દ્ર અને લદ્દાખના નેતાઓ વચ્ચે એક એવા 'અનન્ય' મોડેલ પર કામ કરવા સંમતિ બની છે, જે હેઠળ ચૂંટાયેલી સંસ્થાને કાયદાકીય, કારોબારી અને નાણાકીય સત્તાઓ આપવામાં આવશે. જો કે, મંત્રાલયે સ્પષ્ટપણે જણાવ્યું છે કે આ પ્રસ્તાવિત વ્યવસ્થા લદ્દાખને રાજ્યનો દરજ્જો આપવા સમાન રહેશે નહીં. કેન્દ્ર અને લદ્દાખના પ્રતિનિધિઓ વચ્ચે હવે પછીની મહત્વપૂર્ણ બેઠક ઓક્ટોબર 2026 ના પ્રથમ પખવાડિયામાં યોજાશે.
મુખ્ય સચિવ આશિષ કુંદ્રાની પત્રકાર પરિષદ:
લેહ ખાતે યોજાયેલી પત્રકાર પરિષદમાં મુખ્ય સચિવ આશિષ કુંદ્રાએ વિગતો આપતા જણાવ્યું હતું કે, લદ્દાખ માટે વિશેષ બંધારણીય માળખા હેઠળ કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશ સ્તરની ચૂંટાયેલી સંસ્થા બનાવવાની દરખાસ્ત પર ચર્ચા આગળ વધી રહી છે. લેહ એપેક્સ બોડી (LAB) અને કારગિલ ડેમોક્રેટિક એલાયન્સ (KDA) ના પ્રતિનિધિઓએ સહમતિ દર્શાવી છે કે આ નવી સંસ્થાની ચૂંટણીઓ લદ્દાખ સ્વાયત્ત પહાડી વિકાસ પરિષદો (LAHDC) ના માધ્યમથી અપ્રત્યક્ષ રીતે કરવાના બદલે સીધા મતક્ષેત્રો દ્વારા યોજવામાં આવે. કેન્દ્ર સરકાર લદ્દાખના લોકો પર એવું કોઈ મોડેલ લાદવા માંગતી નથી જે તેમને સ્વીકાર્ય ન હોય.
લદ્દાખના સંગઠનો અને નેતાઓમાં ભારે નિરાશા:
બીજી તરફ, નવી દિલ્હીમાં પત્રકાર પરિષદ યોજીને લેહ એપેક્સ બોડી (LAB) અને કારગિલ ડેમોક્રેટિક એલાયન્સ (KDA) ના અગ્રણી નેતાઓએ ગૃહ મંત્રાલયની આ બેઠક અંગે ભારે નિરાશા અને અસંતોષ વ્યક્ત કર્યો હતો. LAB ના સહ-અધ્યક્ષ છેરિંગ દોરજે, પર્યાવરણવિદ સોનમ વાંગચુક, KDA ના અસગર અલી કરબલાઈ, સજ્જાદ કારગિલી અને લદ્દાખના સાંસદ મોહમ્મદ હનીફા જાને આક્ષેપ કર્યો હતો કે 10 સપ્ટેમ્બરથી પ્રસ્તાવિત લેહ થી કારગિલ પદયાત્રા પરથી લોકોનું ધ્યાન ભટકાવવા માટે આ બેઠક બોલાવવામાં આવી હતી. તેમણે જણાવ્યું હતું કે ગૃહ મંત્રાલયને મોકલવામાં આવેલા મુખ્ય માંગણીઓના લિસ્ટ પર કોઈ નક્કર ચર્ચા કરવામાં આવી નથી.