Anti-submarine Warfare Ship INS Mangrol: મુંબઈ ખાતે ભારતીય નૌસેનાએ ત્રીજું એન્ટી-સબમરીન વોરફેર સેલો વોટર ક્રાફ્ટ (ASW SWC) 'માંગરોળ' કમિશન કર્યું છે. કોચીન શિપયાર્ડ લિમિટેડ (CSL) દ્વારા નિર્મિત આ સ્વદેશી યુદ્ધજહાજ છીછરા અને દરિયાકાંઠાના પાણીમાં દુશ્મનની સબમરીનોની શોધ કરવા તથા તેમને નષ્ટ કરવામાં સંપૂર્ણપણે સક્ષમ છે.
80 ટકાથી વધુ સ્વદેશી સામગ્રીથી નિર્માણ
આ યુદ્ધજહાજ 80 ટકાથી વધુ સ્વદેશી સામગ્રીથી બનાવવામાં આવ્યું છે. તેના નૌસેનામાં સામેલ થવાથી બંદરો અને દરિયાકાંઠાના વિસ્તારની સુરક્ષા કરવાની તથા મોટા બેડાના સૈન્ય અભિયાનમાં મદદ કરવાની ક્ષમતામાં મોટો વધારો થશે. બદલાતા દરિયાઈ સુરક્ષાના પરિદ્રશ્ય અને પાણીની નીચે વધતા જતા ખતરા વચ્ચે, 'INS માંગરોળ' નું આગમન ભારતીય નૌસેનાની એન્ટી-સબમરીન ક્ષમતાને મજબૂત બનાવવાની દિશામાં એક મહત્વપૂર્ણ સીમાચિહ્નરૂપ છે.
મુંબઈ ખાતે યોજાયેલા આ કમિશનિંગ સમારોહની અધ્યક્ષતા વેસ્ટર્ન નેવલ કમાન્ડના ફ્લેગ ઓફિસર કમાન્ડિંગ-ઈન-ચીફ, વાઇસ એડમિરલ સંજય વત્સાયને કરી હતી.
શા માટે થયું 'INS માંગરોળ' નામકરણ?
આ યુદ્ધજહાજનું નામ ગુજરાતના જૂનાગઢ જિલ્લાના પ્રમુખ દરિયાકાંઠા અને મત્સ્ય બંદર શહેર 'માંગરોળ' ના નામ પરથી રાખવામાં આવ્યું છે. આ યુદ્ધજહાજ INS માંગરોળ (M85) ની વિરાસતને આગળ વધારે છે. પૂર્વવર્તી INS માંગરોળ એક માઈન સ્વીપર જહાજ હતું, જેણે એપ્રિલ 2004 સુધી નૌસેનાને પોતાની સેવાઓ આપી હતી. યુદ્ધજહાજનું નામકરણ પોતાના જૂના નૌસૈન્ય જહાજોની ઐતિહાસિક વિરાસતને જાળવી રાખવાની ભારતીય નૌસેનાની પરંપરાને જાળવી રાખે છે.
INS માંગરોળની પ્રમુખ વિશેષતા અને ક્ષમતા
ભારતીય નૌસેનાનું નવું એન્ટી-સબમરીન યુદ્ધજહાજ 'માંગરોળ' દરિયાકાંઠાના અને છીછરા પાણીમાં દુશ્મનની સબમરીનો તથા પાણીની નીચેના ખતરાની ચોક્કસ શોધ કરી તેને સચોટ નિશાન બનાવી તબાહ કરવા માટે ખાસ ડિઝાઈન કરવામાં આવ્યું છે. આ યુદ્ધજહાજ આધુનિક તકનીકથી સજ્જ છે, જેમાં નીચે મુજબની પ્રણાલીઓ સામેલ છે:
- અભય હલ-માઉન્ટેડ સોનાર
- હળવા ટોર્પિડો
- સ્વદેશી એન્ટી-સબમરીન રોકેટ લોન્ચર
- મારીચ એડવાન્સ્ડ ટોર્પિડો ડિસઓય/દિશાભ્રમણ સિસ્ટમ (Maareech Advanced Torpedo Decoy System)
ત્રણ શક્તિશાળી ડીઝલ એન્જિનથી સંચાલિત આ યુદ્ધજહાજ છીછરા પાણીમાં પણ ખૂબ ઝડપી ગતિ અને ઉત્કૃષ્ટ ગતિશીલતા (Maneuverability) સાથે કામ કરી શકે છે. દુશ્મનની પનડૂબીને નષ્ટ કરવા ઉપરાંત, 'માંગરોળ' પાણીની અંદર સતત નિરીક્ષણ રાખવા, ઓછી તીવ્રતા વાળા દરિયાઈ અભિયાનો અને માઈન વોરફેરને લગતા કાર્ય કરવા માટે પણ સક્ષમ છે.