Nepal Floods Death Toll: નેપાળ અને તેની આસપાસના વિસ્તારોમાં આવેલા વિનાશક પૂર અને ભૂસ્ખલને ભારે તારાજી સર્જી છે. હિમાલય ક્ષેત્રમાં ગ્લેશિયર તૂટવાના કારણે સર્જાયેલી જળપ્રલયની સ્થિતિમાં મૃત્યુઆંક 1000 ને પાર કરી ગયો છે. હજારો પરિવારો પ્રભાવિત થયા છે અને 3900 થી વધુ લોકો હજુ પણ લાપતા છે. રસ્તાઓ અને પુલ નષ્ટ થઈ ગયા હોવાથી સંપર્કવિહોણા વિસ્તારોમાં રાહત અને બચાવ કામગીરી યુદ્ધના ધોરણે ચાલી રહી છે, જેમાં ફસાયેલા લોકોને હેલિકોપ્ટર દ્વારા સુરક્ષિત સ્થળે ખસેડવામાં આવી રહ્યા છે.
મૃત્યુઆંક અને લાપતા લોકોનો વર્તમાન આંકડો શું છે?
આ પણ વાંચો
નેપાળની આપત્તિ વ્યવસ્થાપન એજન્સીએ મંગળવારે જાહેર કરેલા આંકડા મુજબ, દેશમાં અત્યાર સુધીમાં 987 લોકોના મોતની સત્તાવાર પુષ્ટિ થઈ ચૂકી છે. આ ઉપરાંત, ચીન પ્રશાસને રવિવારે 16 લોકોના મોતની માહિતી આપી હતી, જેથી કુલ મૃત્યુઆંક 1000 થી વધુ થઈ ગયો છે.
હાલમાં 3916 લોકો લાપતા છે, જેમાં 583 વિદેશી નાગરિકોનો પણ સમાવેશ થાય છે. જોકે, રાહત અને બચાવ ટુકડીઓની સઘન કામગીરીના પરિણામે અત્યાર સુધીમાં ઓછામાં ઓછા 11814 લોકોને સુરક્ષિત રીતે બચાવી લેવામાં આવ્યા છે.
લાપતા લોકોમાં 275 ભારતીય નાગરિકો અને શ્રદ્ધાળુઓ સામેલ
ભારતીય વિદેશ મંત્રાલયના જણાવ્યા અનુસાર, લાપતા થયેલા લોકોમાં 275 ભારતીય નાગરિકો અને ભારતીય મૂળના 128 લોકો સામેલ છે. આ લાપતા લોકોમાં મોટો ભાગ એવા શ્રદ્ધાળુઓનો છે જેઓ કૈલાશ માનસરોવરની પવિત્ર યાત્રા પર નીકળ્યા હતા, પરંતુ રસ્તામાં જ આ ભયાનક આપત્તિનો ભોગ બન્યા હતા. નેપાળમાં ભારતીય દૂતાવાસે આપત્તિમાં ફસાયેલા પરિવારો અને લાપતા લોકોની મદદ માટે તાત્કાલિક ધોરણે હેલ્પલાઇન અને સહાયતા વ્યવસ્થા શરૂ કરી છે.
દુર્ઘટના કેવી રીતે સર્જાઈ?
સેટેલાઇટ તસવીરો અને વૈજ્ઞાનિકોના અભ્યાસ મુજબ, 26 ઓગસ્ટે હિમાલયના ઊંચાઈવાળા વિસ્તારમાં હિમનદી નીચે રહેલો બેડરોક તૂટી પડવાથી આ હોનારત સર્જાઈ હતી. આ ખડકધસારો એટલો શક્તિશાળી હતો કે તેની અસર 5.2 ની તીવ્રતાના ભૂકંપ જેવી સિસ્મિક ઘટના રૂપે નોંધાઈ હતી.
હિમનદીનો મોટો હિસ્સો તૂટી પડતાં વિશાળ પ્રમાણમાં ખડકો, બરફ અને પીગળેલું પાણી તિબેટ અને નેપાળની નદીઓમાં ધસી આવ્યું હતું. નદીઓના જળસ્તરમાં અચાનક ભારે વધારો થવાથી નીચાણવાળા વિસ્તારોમાં વિનાશક પૂર આવ્યું, જેમાં ઘરો, ઇમારતો, રસ્તા અને પુલ તણાઈ ગયા હતા.
બચાવ કામગીરીમાં હાલનો સૌથી મોટો પડકાર શું છે?
રસ્તાઓ અને પરિવહનના માર્ગો નષ્ટ થવાથી બચાવ ટુકડીઓ માટે ફસાયેલા લોકો સુધી પહોંચવું મુશ્કેલ બન્યું છે. હાલમાં બચાવકર્મીઓ માટે સૌથી મોટી પ્રાથમિકતા 12 હાઇડ્રોપાવર પ્રોજેક્ટ્સમાંથી લાપતા થયેલા આશરે 900 કામદારોને શોધવાની છે.
આ પ્રોજેક્ટ્સને પૂરમાં સૌથી વધુ નુકસાન પહોંચ્યું છે અને લાપતા કામદારોમાંથી લગભગ 500 લોકો ટનલની અંદર ફસાયેલા હોવાની આશંકા છે. નેપાળ આર્મીની બચાવ ટુકડીઓ જીવના જોખમે કાદવ, પાણી અને કાટમાળથી ભરેલી અંધારી ટનલોમાં પ્રવેશીને જીવિત લોકોની શોધખોળ કરી રહી છે.
મૃતદેહોની ઓળખ માટે ભારતીય દૂતાવાસની માર્ગદર્શિકા
પહાડોમાંથી વહીને આવી રહેલા સેંકડો મૃતદેહોને કારણે નેપાળ વહીવટીતંત્ર ભારે દબાણ હેઠળ છે. હોસ્પિટલોના પોસ્ટમોર્ટમ રૂમ અને મોર્ગ પણ ભરાઈ ગયા છે. આ પરિસ્થિતિમાં મૃતકોના સગા-સંબંધીઓ પોતાના સ્વજનોની ઓળખ કરી શકે તે માટે નેપાળ સરકારે પુનઃપ્રાપ્ત કરાયેલા મૃતદેહોની તસવીરોનો એક પાવરપોઇન્ટ સ્લાઇડ શો તૈયાર કર્યો છે. ભારતીય દૂતાવાસે ભારતીય પરિવારો માટે મૃતદેહોની ઓળખ કરવા અને તેમનો દાવો કરવા માટે નીચે મુજબની નવ તબક્કાની પ્રક્રિયા જાહેર કરી છે:
1. મૃતદેહો/અવશેષોનું દસ્તાવેજીકરણ
2. મૃતદેહોની તસવીરો અને વિગતોનો રેકોર્ડ રાખવો
3. પોસ્ટમોર્ટમ પરીક્ષણ કરવું
4. મૃત્યુના કારણની ચકાસણી
5. સત્તાવાર રીતે ઓળખ સ્ถาપિત કરવી
6. ફિંગરપ્રિન્ટ, ડીએનએ અને ફોરેન્સિક નમૂના એકત્ર કરવા
7. મૃતકના પાસપોર્ટ અથવા ઓળખપત્રની ચકાસણી કરવી
8. દૂતાવાસ અથવા વાણિજ્ય દૂતાવાસ સાથે સંકલન સાધવું
9. મૃતદેહ સોંપણી (હેન્ડઓવર) ના જ્ઞાપનપત્ર અને રસીદની પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરવી
આરોગ્યના જોખમને કારણે અસ્થાયી દફનવિધિ અને ડીએનએ ટેસ્ટ
નેપાળના સત્તાવાળાઓએ રોગચાળો ફેલાવવાનો ખતરો ટાળવા માટે ઓળખાયા વગરના અને ભારે ક્ષતિગ્રસ્ત મૃતદેહોને અસ્થાયી રૂપે દફનાવવાનું શરૂ કર્યું છે. દરેક મૃતદેહને પ્લાસ્ટિકની બેગમાં લપેટીને તેના પર ટેગ અને લોકેશન નંબર લગાવવામાં આવી રહ્યો છે. આ મૃતદેહોને દફનાવતા પહેલા અધિકારીઓ તેમના ડીએનએ નમૂના લઈ રહ્યા છે, જેથી ભવિષ્યમાં તેમના પરિવારો સાથે મેચિંગ કરી ઓળખ કરી શકાય.
ઓળખ વગરના મૃતદેહોના કિસ્સામાં, પ્રથમ શ્રેણીના નજીકના સંબંધીઓએ પોતાનું ડીએનએ પ્રોફાઇલ ઇમેઇલ આઇડી dnacodis@nepalpolice.gov.np પર મોકલવાનું રહેશે અથવા લોહીના નમૂના આપવાના રહેશે.
તાત્કાલિક સંપર્ક અને હેલ્પલાઇન નંબરો
ભારતીય પરિવારોની મદદ માટે વિવિધ હેલ્પલાઇન અને ઇમેઇલ આઇડી કાર્યરત કરવામાં આવ્યા છે:
ભારતીય દૂતાવાસ પૂર સહાયતા ઇમેઇલ: eoikathmandufloodsupport@gmail.com
ભારતીય દૂતાવાસના વ્હોટ્સએપ હેલ્પલાઇન નંબરો: +977 9851316807, +977 9709107500, અને +977 9810326117
નેપાળ પોલીસ હેલ્પલાઇન નંબર: +977 9841616095
નેપાળ પોલીસની સત્તાવાર વેબસાઇટ: www.nepalpolice.gov.np