India Semi Conductor Mission: વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની અધ્યક્ષતામાં મળેલી કેન્દ્રીય કેબિનેટે ભારતને ગ્લોબલ સેમિકન્ડક્ટર મેપ પર અંકિત કરવા માટે વધુ બે મહત્વકાંક્ષી પ્રોજેક્ટ્સને લીલી ઝંડી આપી છે. ઇન્ડિયા સેમિકન્ડક્ટર મિશન (ISM) હેઠળ મંજૂર થયેલા આ પ્રોજેક્ટ્સ દ્વારા ગુજરાતમાં આશરે ₹3,936 કરોડનું નવું રોકાણ આવશે, જેની સાથે દેશમાં કુલ 12 પ્રોજેક્ટ્સના માધ્યમથી ₹1.64 લાખ કરોડના રોકાણનું લક્ષ્ય સાકાર થઈ રહ્યું છે.
ધોલેરામાં સ્થપાશે દેશની પ્રથમ Mini/Micro LED સુવિધા
ક્રિસ્ટલ મેટ્રિક્સ લિમિટેડ (CML) દ્વારા ધોલેરામાં અત્યાધુનિક ડિસ્પ્લે ફેબ્રિકેશન યુનિટ સ્થાપવામાં આવશે. આ એકમની ખાસિયત તેની ગેલિયમ નાઇટ્રાઇડ (GaN) ટેકનોલોજી છે. જેની ઉત્પાદન ક્ષમતા વાર્ષિક 72,000 ચોરસ મીટર ડિસ્પ્લે મોડ્યુલ્સ છે.
આ ચિપ્સ અને ડિસ્પ્લેનો ઉપયોગ સ્માર્ટવોચ અને સ્માર્ટફોનથી લઈને હાઈ-એન્ડ ટીવી અને ઇન-કાર ડિસ્પ્લે સિસ્ટમમાં કરવામાં આવશે. આ સુવિધા 6-ઇંચ વેફર્સ પર એપિટેક્સી સહિતની ફાઉન્ડ્રી સેવાઓ પણ પૂરી પાડશે, જે અત્યાર સુધી ભારત અન્ય દેશો પાસેથી આયાત કરતું હતું.
કેબિનેટે ₹3,900 કરોડથી વધુના સંચિત રોકાણ સાથે વધુ 2 સેમિકન્ડક્ટર ઉત્પાદન એકમોને મંજૂરી આપી
— PIB in Gujarat 🇮🇳 (@PIBAhmedabad) May 5, 2026
ઇન્ડિયા સેમિકન્ડક્ટર મિશન: ભારત કમ્પાઉન્ડ સેમિકન્ડક્ટર આધારિત મિની/માઇક્રો એલઇડી (Mini/Micro LED) ડિસ્પ્લે ઉત્પાદન તરફ આગળ વધતાં વેગ વધુ તીવ્ર બન્યો
વાંચો વિગતે: https://t.co/SoEqUdHHNd… pic.twitter.com/hudHNa3cXT
સુરતમાં ચિપ પેકેજિંગનો નવો પ્લાન્ટ
દક્ષિણ ગુજરાતના સુરત ખાતે 'સુચી સેમિકોન પ્રાઇવેટ લિમિટેડ' દ્વારા OSAT (આઉટસોર્સ્ડ સેમિકન્ડક્ટર એસેમ્બલી એન્ડ ટેસ્ટ) સુવિધા શરૂ કરવામાં આવશે. વાર્ષિક આશરે 1033 મિલિયન ચિપ્સનું ઉત્પાદન કરવામાં આવશે. આ યુનિટ મુખ્યત્વે પાવર ઇલેક્ટ્રોનિક્સ અને ઓટોમોટિવ સેક્ટર માટે જરૂરી એનાલોગ આઇસી (ICs) તૈયાર કરશે, જે ઇલેક્ટ્રિક વાહનો અને ઇન્ડસ્ટ્રીયલ મશીનરીમાં મહત્વનો ભાગ ભજવશે.
GaN ટેકનોલોજી શું છે?
સામાન્ય રીતે ચિપ્સ સિલિકોનમાંથી બને છે, પરંતુ આ પ્રોજેક્ટમાં GaN નો ઉપયોગ થશે. GaN સિલિકોન કરતા વધુ ઝડપી છે અને ઓછી ગરમી પેદા કરે છે. આ ટેકનોલોજીના કારણે ઈલેક્ટ્રોનિક ઉપકરણો (જેમ કે ચાર્જર, લેપટોપ) નાના અને વધુ કાર્યક્ષમ બને છે. ઈલેક્ટ્રિક વાહનોમાં તે બેટરીની રેન્જ વધારવામાં મદદરૂપ થાય છે.
રોજગારી અને આર્થિક અસર
આ બે નવા એકમો દ્વારા રાજ્યમાં 2,230 જેટલા કુશળ પ્રોફેશનલ્સ માટે રોજગારીની સીધી તકો ઉભી થશે. સરકારના જણાવ્યા અનુસાર, અત્યાર સુધીમાં મંજૂર થયેલા 10 પ્રોજેક્ટ્સ પૈકી બે પ્રોજેક્ટ્સે તો તેનું કોમર્શિયલ શિપમેન્ટ (વેચાણ) પણ શરૂ કરી દીધું છે.
ભારત હવે માત્ર સેમિકન્ડક્ટરનો ગ્રાહક નહીં પણ ઉત્પાદક બનવા તરફ ઝડપથી આગળ વધી રહ્યું છે. 315 શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ અને 100થી વધુ સ્ટાર્ટ-અપ્સના સહયોગથી તૈયાર થઈ રહેલું આ ઈકોસિસ્ટમ ભારતને 'ચિપ મેકિંગ'માં આત્મનિર્ભર બનાવશે.
આ નવા પ્રોજેક્ટ્સ સાથે ગુજરાત હવે સેમિકન્ડક્ટર ઉત્પાદનનું રાષ્ટ્રીય કેન્દ્ર બની રહ્યું છે, જે આવનારા સમયમાં ડિજિટલ ઇન્ડિયાના અભિયાનને નવી ઊંચાઈ પર લઈ જશે.