US-Iran deal canceled: વૈશ્વિક શાંતિની આશા પર ફરી એકવાર પાણી ફરી વળ્યું છે. પાકિસ્તાનના ઇસ્લામાબાદમાં આશરે 21 કલાક સુધી ચાલેલી અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચેની હાઈ-વોલ્ટેજ શાંતિ મંત્રણા કોઈ પણ કરાર વિના સમાપ્ત થઈ છે. યુએસ વાઇસ પ્રેસિડેન્ટ જેડી વાન્સે આ મંત્રણા બાદ કડક વલણ અપનાવતા જણાવ્યું કે, વોશિંગ્ટને તેની "શ્રેષ્ઠ અને અંતિમ ઓફર" ટેબલ પર મૂકી દીધી છે, જ્યારે ઈરાની પ્રતિનિધિઓએ વધુ ચર્ચાની જરૂરિયાત હોવાનો સંકેત આપ્યો છે. આ મંત્રણાની નિષ્ફળતાએ પશ્ચિમ એશિયામાં ફરી તણાવ વધાર્યો છે અને વૈશ્વિક અર્થતંત્ર પર જોખમ ઊભું કર્યું છે.
ક્રૂડ ઓઇલ: શું $100 ના સ્તરને પાર કરશે?
મંત્રણાની નિષ્ફળતાના સમાચાર આવતાની સાથે જ ઉર્જા બજારમાં ગભરાટ ફેલાયો છે. બજાર નિષ્ણાતોના મતે, હવે ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં તીવ્ર ઉછાળો આવવો લગભગ નક્કી છે.
- હોર્મુઝ સ્ટ્રેટનું જોખમ: વિશ્વનો 20% તેલ પુરવઠો જે માર્ગેથી પસાર થાય છે તે 'હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ' પર ફરી અનિશ્ચિતતાના વાદળો ઘેરાયા છે. જો ઈરાન અને અમેરિકા વચ્ચે તણાવ વધશે તો પુરવઠાની સાંકળ ખોરવાઈ શકે છે.
- કિંમતોમાં ઉછાળો: નિષ્ણાતો માને છે કે જો સ્થિતિ વધુ બગડશે તો તેલની કિંમત પ્રતિ બેરલ $100 ને પાર કરી શકે છે. જે આશાવાદ યુદ્ધવિરામની જાહેરાત સમયે હતો, તે હવે ધૂંધળો થઈ રહ્યો છે.
ભારતીય શેરબજાર પર અસરો: સોમવારે ગાબડાના સંકેત
ભારતીય બજારો માટે આવનારું અઠવાડિયું ખૂબ જ અસ્થિર રહેવાની ધારણા છે. લાઈવલોંગ વેલ્થના વિશ્લેષક હરિપ્રસાદ કે. ના જણાવ્યા મુજબ, નિફ્ટી-50 હાલમાં ૨૪,૦૦૦ ના મહત્વપૂર્ણ સ્તરે છે, પરંતુ વાટાઘાટોની નિષ્ફળતાથી નજીકના ગાળામાં સેન્ટિમેન્ટ નેગેટિવ બન્યું છે.
- ક્ષેત્રીય અસર: મોંઘા તેલની સીધી અસર ઓઇલ માર્કેટિંગ કંપનીઓ (OMCs), એવિએશન અને પેઇન્ટ ઉત્પાદકો પર પડશે, કારણ કે તેમનો ખર્ચ વધશે. બીજી તરફ, ONGC જેવી તેલ ઉત્પાદક કંપનીઓને ફાયદો થઈ શકે છે.
- કમાણી અને ડેટા પર નજર: રેલિગેર બ્રોકિંગના અજિત મિશ્રાના મતે, રોકાણકારો વિપ્રો, HDFC બેંક અને ICICI બેંકના પરિણામોની સાથે સાથે 13 એપ્રિલે જાહેર થનારા CPI (રિટેલ ફુગાવો) અને 14 એપ્રિલે WPI (જથ્થાબંધ ફુગાવો) ના ડેટા પર પણ નજર રાખશે.
રૂપિયો અને મોંઘવારી: સામાન્ય જનતા પર શું અસર થશે?
ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ વધવાથી ભારતની આયાત મોંઘી થશે, જેના કારણે ભારતીય રૂપિયા પર દબાણ વધશે અને તે ડોલર સામે વધુ નબળો પડી શકે છે. તેલ મોંઘું થતા ટ્રાન્સપોર્ટેશન ખર્ચ વધશે, જે આખરે સ્થાનિક ફુગાવામાં વધારો કરી શકે છે, એટલે કે જીવન જરૂરિયાતની ચીજવસ્તુઓ મોંઘી થઈ શકે છે.
રાજદ્વારી ઉકેલની આશા હજુ જીવંત?
અમેરિકામાં ભારતના પૂર્વ રાજદૂત મીરા શંકરે આ પરિસ્થિતિ પર ટિપ્પણી કરતા જણાવ્યું હતું કે, "વાટાઘાટોના એક રાઉન્ડમાં જ કરારની અપેક્ષા રાખવી મુશ્કેલ હતી. આ અંતિમ વાતચીત નથી. જોકે બંને પક્ષોએ હજુ કોઈ સ્પષ્ટ રોડમેપ આપ્યો નથી, પરંતુ ભવિષ્યમાં રાજદ્વારી દરવાજા સંપૂર્ણ બંધ થયા નથી."