BRICS Summit 2026: નવી દિલ્હીના પ્રગતિ મેદાનમાં આવેલા ભારત મંડપમમાં આજે, 12 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ BRICS સમિટ માટે વિશ્વભરના નેતાઓ અને પ્રતિનિધિઓનો મેળાવડો જોવા મળી રહ્યો છે. G20 સમિટ દરમિયાન પણ ભારત મંડપમ વૈશ્વિક ચર્ચાનું કેન્દ્ર બન્યું હતું. હવે BRICS સમિટના આયોજનને કારણે આ ભવ્ય કન્વેન્શન સેન્ટર ફરી એકવાર ચર્ચામાં છે. પરંતુ શું તમને ખબર છે કે ભારત મંડપમનું નિર્માણ કઈ કંપનીએ કર્યું છે અને આ કંપનીનો ટાટા ગ્રુપ સાથે શું સંબંધ છે? ભારત મંડપમને બનાવનાર Shapoorji Pallonji Group 161 વર્ષથી વધુ જૂનું બિઝનેસ ગ્રુપ છે.
આજે BRICS સમિટનું યજમાન બન્યું ભારત મંડપમ
12 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ ભારત મંડપમમાં BRICS સમિટનું આયોજન થઈ રહ્યું છે. આ સમિટમાં BRICS સાથે જોડાયેલા દેશોના નેતાઓ અને પ્રતિનિધિઓ મહત્વપૂર્ણ મુદ્દાઓ પર ચર્ચા કરી રહ્યા છે. આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરના આ મોટા કાર્યક્રમને કારણે દિલ્હીમાં આવેલા ભારત મંડપમ પર સૌની નજર છે.
પરંતુ આ ભવ્ય સ્થળ માત્ર સમિટ માટેનું વેન્યુ નથી. તેની પાછળ દેશના સૌથી જૂના કન્સ્ટ્રક્શન અને ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર ગ્રુપ્સમાંથી એકની લાંબી કહાની છે. ભારત મંડપમનું નિર્માણ Shapoorji Pallonji Group દ્વારા કરવામાં આવ્યું છે, જેની શરૂઆત વર્ષ 1865માં થઈ હતી
ભારત મંડપમ કોણે બનાવ્યું?
પ્રગતિ મેદાનમાં તૈયાર કરવામાં આવેલા ભારત મંડપમનું નિર્માણ Shapoorji Pallonji Group દ્વારા કરવામાં આવ્યું છે. કંપનીની શરૂઆત વર્ષ 1865માં થઈ હતી. એટલે કે તેનો બિઝનેસ ઈતિહાસ 161 વર્ષથી વધુ જૂનો છે. આ ગ્રુપ કન્સ્ટ્રક્શન, એન્જિનિયરિંગ, ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને રિયલ એસ્ટેટ સહિતના અનેક ક્ષેત્રોમાં કામ કરે છે. ભારતના મોટા કન્સ્ટ્રક્શન ગ્રુપ્સમાં Shapoorji Pallonjiનું નામ સામેલ છે. કંપનીએ ભારતમાં જ નહીં પરંતુ વિદેશોમાં પણ અનેક મોટા ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને બિલ્ડિંગ પ્રોજેક્ટ્સમાં કામ કર્યું છે. તેની લાંબી સફર અને મોટા પ્રોજેક્ટ્સને કારણે તેને દેશની જાણીતી કન્સ્ટ્રક્શન કંપનીઓમાં સ્થાન મળ્યું છે.
મિસ્ત્રી પરિવાર પાસે છે કંપનીનું નિયંત્રણ
Shapoorji Pallonji Groupનું નિયંત્રણ મિસ્ત્રી પરિવાર પાસે છે. શાપૂર મિસ્ત્રી આ ગ્રુપના ચેરમેન છે. મિસ્ત્રી પરિવાર અને ટાટા ગ્રુપ વચ્ચેનો વ્યવસાયિક સંબંધ પણ ઘણા વર્ષો જૂનો છે. આ સંબંધને કારણે Shapoorji Pallonji Groupનું નામ ટાટા ગ્રુપ સાથે જોડાયેલા મહત્વપૂર્ણ શેરહોલ્ડર્સમાં પણ આવે છે.
Tata Sonsમાં Shapoorji Pallonjiની મોટી ભાગીદારી
Shapoorji Pallonji Groupનું ટાટા ગ્રુપ સાથેનું સૌથી મહત્વપૂર્ણ કનેક્શન Tata Sonsમાં તેની ભાગીદારી છે. Tata Sons ટાટા ગ્રુપની મુખ્ય હોલ્ડિંગ કંપની છે અને તેમાં Shapoorji Pallonji Groupની આશરે 18.37 ટકા ભાગીદારી હોવાનું જણાવવામાં આવે છે. આ હિસ્સો મિસ્ત્રી પરિવાર માટે ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ સંપત્તિ માનવામાં આવે છે. એટલે એક તરફ Shapoorji Pallonji Group કન્સ્ટ્રક્શન અને ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર ક્ષેત્રમાં મોટું નામ છે, તો બીજી તરફ તેનો ટાટા ગ્રુપની હોલ્ડિંગ કંપનીમાં પણ નોંધપાત્ર હિસ્સો છે.
ભારત મંડપમ પાછળ કેટલો ખર્ચ થયો?
ભારત મંડપમનું નિર્માણ પ્રગતિ મેદાનના મોટા રિડેવલપમેન્ટ પ્રોજેક્ટનો ભાગ હતું. આ સમગ્ર પ્રોજેક્ટ માટે શરૂઆતમાં આશરે 2,254 કરોડ રૂપિયાની અંદાજિત કિંમત મંજૂર કરવામાં આવી હતી. ત્યારબાદ પ્રોજેક્ટ પૂર્ણ થવા સુધી તેનો ખર્ચ વધીને આશરે 2,700 કરોડ રૂપિયા થયો હતો. નિર્માણ કાર્ય વર્ષ 2017માં શરૂ થયું હતું અને G20 સમિટ પહેલા 2023માં ભારત મંડપમ તૈયાર કરવામાં આવ્યું હતું. ત્યારબાદ અહીં દેશ-વિદેશના અનેક મોટા કાર્યક્રમો અને આંતરરાષ્ટ્રીય બેઠકોનું આયોજન કરવામાં આવ્યું છે.
ભારત મંડપમમાં L&Tની પણ ભૂમિકા
ભારત મંડપમના આસપાસના વિસ્તારના ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને કનેક્ટિવિટી પ્રોજેક્ટ્સમાં Larsen & Toubro એટલે કે L&Tની પણ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા રહી છે. પ્રગતિ મેદાન વિસ્તારની ટ્રાફિક વ્યવસ્થા સુધારવા માટે બનાવવામાં આવેલા મોટા ઈન્ટિગ્રેટેડ ટ્રાન્ઝિટ અને અંડરપાસ પ્રોજેક્ટ્સમાં L&T સંકળાયેલી હતી. આ કારણે ભારત મંડપમ સાથે જોડાયેલા સમગ્ર રિડેવલપમેન્ટ પ્રોજેક્ટમાં દેશની બે મોટી ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર કંપનીઓના કામની ચર્ચા થાય છે.
BRICS અને G20 જેવી મોટી સમિટનું બન્યું કેન્દ્ર
ભારત મંડપમ માત્ર એક કન્વેન્શન સેન્ટર નથી, પરંતુ ભારતની વધતી વૈશ્વિક પ્રતિષ્ઠાનું પણ મહત્વપૂર્ણ સ્થળ બની ગયું છે. અહીં મોટા એક્ઝિબિશન હોલ, મીટિંગ રૂમ, ઓડિટોરિયમ અને આંતરરાષ્ટ્રીય કાર્યક્રમો માટે જરૂરી આધુનિક સુવિધાઓ ઉપલબ્ધ છે. વર્ષ 2023માં G20 સમિટ દરમિયાન ભારત મંડપમ વૈશ્વિક સ્તરે ચર્ચામાં આવ્યું હતું. હવે BRICS સમિટનું આયોજન પણ અહીં થઈ રહ્યું છે. જેના કારણે ફરી એકવાર આ ભવ્ય ઈમારત અને તેને બનાવનારી 161 વર્ષ જૂની Shapoorji Pallonji Group કંપની ચર્ચામાં આવી છે.