Sharad Purnima Vrat Katha 2025 in Gujarati: હિન્દુ કેલેન્ડર પ્રમાણે, અશ્વિન મહિનાની પૂર્ણિમાના દિવસને શરદ પૂર્ણિમા કહેવામાં આવે છે. તે વર્ષનો સૌથી શુભ અને પવિત્ર પૂર્ણિમા માનવામાં આવે છે. આ દિવસે, ચંદ્ર તેના 16 ચરણોથી પૂર્ણ થઈને આકાશમાં ઉગે છે, અને એવું માનવામાં આવે છે કે તેના કિરણો અમૃત વરસાવે છે. આ કારણોસર, આ દિવસને કોજાગરી પૂર્ણિમા અને રાસ પૂર્ણિમા તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે. શરદ પૂર્ણિમાના દિવસે ચંદ્ર દેવની પૂજા કરવાની સાથે, દેવી લક્ષ્મી અને ચંદ્ર દેવની પૂજા કરવાનું વિશેષ મહત્વ છે. વધુમાં, આ દિવસે ઉપવાસ કથાનું પાઠ ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે.
શરદ પૂર્ણિમાનું ધાર્મિક મહત્વ
પૌરાણિક માન્યતાઓ મુજબ, દેવી લક્ષ્મી શરદપૂર્ણિમાની રાત્રે પૃથ્વી પર અવતરણ કરે છે અને એવા ઘરોમાં કાયમ માટે રહે છે જ્યાં લોકો જાગરણ કરે છે અને તેમનું ધ્યાન કરે છે. તેથી, આ દિવસે લક્ષ્મી પૂજાનું વિશેષ મહત્વ છે. એવું કહેવાય છે કે જે લોકો આ રાત્રે જાગતા રહે છે તેમને આખું વર્ષ સુખ, સમૃદ્ધિ અને સંપત્તિ મળે છે. આ દિવસે ચંદ્ર જોવાને પણ શુભ માનવામાં આવે છે, કારણ કે ચંદ્રને શીતળતા અને માનસિક શાંતિનું પ્રતીક માનવામાં આવે છે.
શાસ્ત્રોમાં એવો પણ ઉલ્લેખ છે કે, શરદ પૂર્ણિમાની રાત્રે ચાંદનીમાં અમૃત હોય છે. તેથી, આ રાત્રે ખુલ્લા આકાશ નીચે દૂધ અને ચોખામાંથી બનેલી ખીર મૂકવાની પરંપરા છે જેથી તે ચાંદનીના અમૃતને શોષી શકે. બીજા દિવસે, આ ખીર પ્રસાદ તરીકે ખાવામાં આવે છે, જે આરોગ્ય અને સૌભાગ્ય બંને પ્રદાન કરે છે.
શરદ પૂર્ણિમા પૌરાણિક કથા
પૌરાણિક માન્યતા અનુસાર, ભગવાન કૃષ્ણએ શરદપૂર્ણિમાની રાત્રે વ્રજની ગોપીઓ સાથે મહારસ કર્યો હતો. એવું કહેવાય છે કે તે દિવ્ય રાસમાં, ભગવાન શ્રીકૃષ્ણે પોતાની યોગમાયાનો ઉપયોગ કરીને દરેક ગોપી સાથે અલગ અલગ સ્વરૂપમાં નૃત્ય કર્યું હતું. આને પ્રેમ, ભક્તિ અને ભગવાન સાથે આત્માના જોડાણનું પ્રતીક માનવામાં આવે છે. આ કારણોસર, આ પૂર્ણિમાને રાસ પૂર્ણિમા પણ કહેવામાં આવે છે.
બીજી એક વાર્તા અનુસાર, એક શાહુકારને બે પુત્રીઓ હતી. બંને પુત્રીઓએ પૂર્ણિમાનું વ્રત પૂર્ણ વિધિ સાથે રાખ્યું હતું, પરંતુ મોટી પુત્રીએ પૂર્ણ વિધિ સાથે રાખ્યું હતું, જ્યારે નાની પુત્રીએ અધૂરું રાખ્યું હતું. પરિણામે, નાની પુત્રીના બાળકો જન્મ સમયે મૃત્યુ પામ્યા હતા. જ્યારે નાની પુત્રીએ પંડિતોને આનું કારણ પૂછ્યું, ત્યારે તેઓએ તેને કહ્યું, "તમે પૂર્ણિમાનું વ્રત અધૂરું રાખો છો, જેના કારણે તમારા બાળકો બચી શકતા નથી. જો તમે પૂર્ણિમાનું વ્રત પૂર્ણ વિધિ સાથે રાખશો, તો તમારા બાળકો બચી જશે."
પંડિતોની સલાહને અનુસરીને, તેણીએ નિર્ધારિત વિધિઓ મુજબ પૂર્ણિમાનું વ્રત રાખ્યું. ત્યારબાદ, તેણીએ એક પુત્રને જન્મ આપ્યો, પરંતુ તે પણ થોડા સમય પછી મૃત્યુ પામ્યો. નાની પુત્રીએ મૃત બાળકને ખાટલા પર સુવડાવીને તેને કપડાથી ઢાંકી દીધો. પછી તેણે તેની મોટી બહેનને બોલાવી અને તેને બેસવા માટે તે જ ખાટલો આપ્યો. જ્યારે મોટી બહેન બેઠી, ત્યારે તેના કપડા બાળકને સ્પર્શી ગયા. બાળક તરત જ રડવા લાગ્યું. મોટી બહેને કહ્યું, "તું મને બદનામ કરવા માંગતી હતી. જો હું તેના પર બેઠી હોત, તો તે મરી ગયો હોત." પછી નાની બહેને જવાબ આપ્યો, "બહેન! તે પહેલાથી જ મરી ગયો હતો. તમારા સૌભાગ્ય અને પુણ્યને કારણે તે પાછો જીવિત થયો છે." તે ઘટના પછી, આખા શહેરમાં જાહેરાત કરવામાં આવી કે પૂર્ણિમાના ઉપવાસ સંપૂર્ણ વિધિઓ સાથે કરવા જોઈએ.