Mahabharat Katha: મહાભારતનું યુદ્ધ માત્ર બે પરિવારો વચ્ચેની લડાઈ નહોતી, પરંતુ તે ધર્મ અને અધર્મ વચ્ચેનો સંઘર્ષ હતો. આ યુદ્ધમાં કૌરવો પાસે 11 અક્ષૌહિણી સેના હતી, જ્યારે પાંડવો પાસે માત્ર 7 અક્ષૌહિણી સેના હતી. આટલી ઓછી સેના હોવા છતાં પાંડવો સતત કૌરવોને હરાવી રહ્યા હતા. આ જોઈને દુર્યોધન ખૂબ જ પરેશાન થઈ ગયો. ગુસ્સામાં આવીને તેણે પોતાના સેનાપતિ અને પિતામહ ભીષ્મ પર પાંડવોનો પક્ષ લેવાનો આરોપ લગાવ્યો. આ સાંભળીને ભીષ્મને ખૂબ જ દુઃખ થયું. તેમણે દુર્યોધનને કહ્યું કે તેઓ આવતા જ દિવસે પાંચ દિવ્ય બાણોથી પાંચેય પાંડવોનો વધ કરી નાખશે. ભીષ્મે આ બાણોને મંત્રોથી અભિમંત્રિત કર્યા હતા.
અર્જુનને દુર્યોધને આપ્યું વચન
આ ઘટના મહાભારતના યુદ્ધ પહેલાની છે. કથા અનુસાર યુદ્ધ શરૂ થાય તે પહેલાં તમામ પાંડવો જંગલમાં એક સરોવરની પાસે રહેતા હતા. આ જ જગ્યાએ દુર્યોધન પણ રહેવા માટે આવ્યો હતો. એક વખત જ્યારે દુર્યોધન સરોવર પર સ્નાન કરવા જઈ રહ્યો હતો, ત્યારે અચાનક સ્વર્ગમાંથી ગંધર્વો આવી ગયા. સ્નાનને લઈને ગંધર્વો સાથે દુર્યોધનની લડાઈ થઈ, જેમાં દુર્યોધનની હાર થઈ. ત્યારબાદ ગંધર્વોએ દુર્યોધનને બંદી બનાવી લીધો. આ જ સમયે ત્યાં અર્જુન આવી પહોંચ્યો. અર્જુને પોતાની દુશ્મની ભૂલીને દુર્યોધનને ગંધર્વોની કેદમાંથી મુક્ત કરાવ્યો. આ મદદથી દુર્યોધન ખૂબ જ ખુશ થયો. તેણે અર્જુનને કહ્યું કે તે ગમે તે વરદાન માંગી શકે છે. આના પર અર્જુને જવાબ આપ્યો કે સમય આવ્યે તે વરદાન જરૂર માંગશે.
કૃષ્ણની યોજના અને કૌરવોની હાર
હવે યુદ્ધ દરમિયાન જ્યારે શ્રીકૃષ્ણને ભીષ્મ દ્વારા તૈયાર કરાયેલા પાંચ બાણો વિશે ખબર પડી ત્યારે તેમણે અર્જુનને દુર્યોધન પાસેથી વરદાન માંગવાની વાત યાદ કરાવી. કૃષ્ણે અર્જુનને તે જ રાત્રે વરદાનના રૂપમાં દુર્યોધન પાસેથી તે પાંચેય બાણ માંગી લેવા કહ્યું. અર્જુન તે જ રાત્રે દુર્યોધનના શિબિરમાં ગયા. તેમણે દુર્યોધનને તેના આપેલા વચનની યાદ અપાવી અને તે બાણોની માંગણી કરી. અર્જુનની વાત સાંભળીને દુર્યોધન આશ્ચર્યચકિત થઈ ગયો, પરંતુ તેણે પોતાના વચન અને ક્ષત્રિય ધર્મનું પાલન કર્યું અને તે બાણ અર્જુનને આપી દીધા. બીજા દિવસે સવારે દુર્યોધને ભીષ્મ પાસે જઈને ફરીથી નવા બાણ અભિમંત્રિત કરવા કહ્યું. પરંતુ ભીષ્મએ તેમ કરવાની ના પાડી દીધી. ભીષ્મે કહ્યું કે એકવાર આપેલા વચનને તોડી શકાય નહીં. આ રીતે પાંડવોનો જીવ બચી ગયો અને યુદ્ધમાં કૌરવોની હારની શરૂઆત થઈ.