Xi Jinping BRICS Speech: બ્રિક્સ (BRICS) સમિટ દરમિયાન, ચીનના રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગે 'ગ્રેટર બ્રિક્સ'નો પ્રસ્તાવ મૂક્યો. અમેરિકા અને પાશ્ચાત્ય દેશોનો સ્પષ્ટ ઉલ્લેખ કર્યા વિના, શીએ જણાવ્યું હતું કે આંતરરાષ્ટ્રીય બાબતોમાં સત્તા એ જ સત્યનો સિદ્ધાંત હવે માન્ય નથી અને તમામ દેશોએ સાર્વભૌમ સમાનતાનો અધિકાર ભોગવવો જોઈએ.
સમિટને સંબોધિત કરતા ચીનના રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગે જણાવ્યું હતું કે, સમયની માંગ છે કે બ્રિક્સ (BRICS) જૂથનો વ્યાપ વધુ વધારવામાં આવે અને તેને વૈશ્વિક સ્તરે વધુ શક્તિશાળી બનાવવામાં આવે. તેમણે ભાર મૂક્યો કે વિકાસશીલ દેશો અને ગ્લોબલ સાઉથ (Global South)ના હિતોનું રક્ષણ કરવા માટે બ્રિક્સ દેશોએ પરસ્પર સહયોગ ગાઢ બનાવવો પડશે. જિનપિંગના મતે, આ જૂથ માત્ર આર્થિક મંચ નથી પરંતુ વૈશ્વિક શાસન વ્યવસ્થામાં સંતુલન લાવવા માટેનું એક મહત્વપૂર્ણ માધ્યમ છે.
પશ્ચિમી દેશોની નીતિઓ અને વર્ચસ્વની આલોચના
પોતાના સંબોધન દરમિયાન શી જિનપિંગે પરોક્ષ કે પ્રત્યક્ષ રીતે પશ્ચિમી દેશો (Western Nations) અને તેમની આર્થિક તથા રાજકીય નીતિઓની તીખી આલોચના કરી હતી. તેમણે આક્ષેપ કર્યો હતો કે કેટલાક વિકસિત દેશો વૈશ્વિક અર્થવ્યવસ્થામાં પોતાના પ્રભુત્વ અને એકાધિકારને જાળવી રાખવા માટે અન્યાયી પ્રતિબંધો અને સંરક્ષણવાદી નીતિઓ અપનાવી રહ્યા છે, જેના કારણે વિકાસશીલ રાષ્ટ્રોના વિકાસમાં અડચણો ઊભી થાય છે.
વૈશ્વિક વ્યવસ્થામાં સમાનતા અને બહુધ્રુવીયતાની માંગ
ચીની રાષ્ટ્રપતિએ વૈશ્વિક મંચ પર બહુધ્રુવીયતા (Multipolarity)નું સમર્થન કરતા કહ્યું કે આજના સમયમાં વિશ્વની કોઈ એક મહાસત્તાની મનમાની ચાલી શકે નહીં. આંતરરાષ્ટ્રીય નિયમો અને વૈશ્વિક સંસ્થાઓમાં સુધારાની જરૂરિયાત પર ભાર મૂકતા તેમણે જણાવ્યું કે તમામ દેશોને સમાન અધિકાર મળવા જોઈએ અને યુનાઇટેડ નેશન્સ તથા અન્ય વૈશ્વિક સંસ્થાઓ વધુ પ્રતિનિધિ અને ન્યાયી બનવી જોઈએ.
વૈશ્વિક રાજકારણ પર આ નિવેદનની અસરો
શી જિનપિંગનું આ નિવેદન એવા સમયે આવ્યું છે જ્યારે વૈશ્વિક સ્તરે પશ્ચિમી દેશો અને બ્રિક્સ સદસ્યો વચ્ચે આર્થિક અને રાજકીય સમીકરણો ઝડપથી બદલાઈ રહ્યા છે. દિલ્હીની આ સમિટમાં પશ્ચિમી વર્ચસ્વ સામે વૈકલ્પિક આર્થિક વ્યવસ્થા અને મજબૂત વ્યાપારી ભાગીદારી ઊભી કરવાના પ્રયાસો પર વિશેષ ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવ્યું છે, જેને વૈશ્વિક રાજકારણમાં એક મોટા વળાંક તરીકે જોવામાં આવી રહ્યો છે.