NHAI New Rules: દેશમાં રોડ ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને ટ્રાફિક સિસ્ટમને આધુનિક, ઝડપી અને સલામત બનાવવા માટે નેશનલ હાઈવે ઓથોરિટી ઓફ ઈન્ડિયા (NHAI) દ્વારા એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ અને વ્યાપક માર્ગદર્શિકા (Guidelines) જારી કરવામાં આવી છે. આ નવી માર્ગદર્શિકા ખાસ કરીને એક્સેસ-કંટ્રોલ્ડ હાઈ-સ્પીડ નેશનલ હાઈવેના આયોજન, ડિઝાઇનિંગ અને સુરક્ષા વ્યવસ્થાને મજબૂત કરવાના હેતુસર તૈયાર કરવામાં આવી છે.

ભવિષ્યની જરૂરિયાતો અને વધતા જતા વાહનોના પ્રવાહને ધ્યાનમાં રાખીને સરકારે ટેકનિકલ ધોરણોમાં મોટા બદલાવ કર્યા છે, જેથી મુસાફરોનો સમય બચવાની સાથે અકસ્માતોની સંભાવના નહિવત્ થઈ શકે.

નવી માર્ગદર્શિકાની મુખ્ય વિશેષતાઓ

ટ્રાફિક મુજબ હાઈવેની પહોળાઈ અને લેનનું નિર્ધારણ

નવા નિયમો અનુસાર, હાઈવે પર દોડતા વાહનોની સંખ્યા (ટ્રાફિક વોલ્યુમ) ના આધારે તેની ડિઝાઇન નક્કી કરવામાં આવશે.

જે માર્ગો પર વાહનોની અવરજવર મધ્યમ પ્રમાણમાં હોય (લગભગ 15,000 પેસેન્જર કાર યુનિટ્સ સુધી), ત્યાં હાઈવેની કુલ પહોળાઈ 60 મીટર રાખવાની જોગવાઈ છે.

જ્યારે ભારે ટ્રાફિક અથવા ભવિષ્યના ટ્રાફિક ભારણને પહોંચી વળવા માટે હાઈવેની પહોળાઈ 70 મીટર કે તેથી વધુ સુધી વિસ્તૃત કરવામાં આવશે, જેથી ટ્રાફિક જામની સમસ્યા સર્જાય નહીં.

રખડતા પશુઓ અને અનધિકૃત વાહનો પર પ્રતિબંધ (બાઉન્ડ્રી વોલ)

હાઈ-સ્પીડ હાઈવે પર અકસ્માતોનું એક મુખ્ય કારણ અચાનક પશુઓનું વચ્ચે આવી જવું અથવા નોન-મોટરરાઈઝ્ડ વાહનો (સાઈકલ કે ટ્રેક્ટર વગેરે)નું પ્રવેશવું છે. આ સમસ્યાને કાયમી ધોરણે ડામવા માટે હાઈવેની બંને બાજુએ મજબૂત અને 1 મીટર ઊંચી બાઉન્ડ્રી વોલ અથવા ફેન્સિંગ બનાવવાનું ફરજિયાત કરવામાં આવ્યું છે. જેનાથી કોઈપણ અનધિકૃત પ્રવેશ અટકાવી શકાશે.

આધુનિક એન્ટ્રી અને એક્ઝિટ પૉઇન્ટ્સ (સર્વિસ રોડ્સ)

ડ્રાઇવરો ગમે ત્યાંથી હાઈવે પર ચડી જાય કે અચાનક રોંગ સાઈડમાં વળી જાય તે જોખમી સાબિત થાય છે. આ બાબતને ધ્યાનમાં રાખીને હાઈ-સ્પીડ કોરિડોરમાં માત્ર નિશ્ચિત અને પૂર્વ-આયોજિત એન્ટ્રી-એક્ઝિટ પૉઇન્ટ્સ જ રાખવામાં આવશે. વાહનચાલકો સુરક્ષિત રીતે મેન હાઈવે પરથી સર્વિસ રોડ પર જઈ શકે તે માટે સાઈન બોર્ડ્સ અને ડિજિટલ માર્ગદર્શનની પૂરતી વ્યવસ્થા સુનિશ્ચિત કરવામાં આવશે.

સ્પીડ અને ડ્રાઇવિંગ કમ્ફર્ટ

વાહનો કલાકે 100 કે 120 કિમીની ગતિએ દોડી શકે તેવા હાઈ-સ્પીડ કોરિડોરમાં વળાંકો (Curves) ઓછા રાખવા, રોડની સપાટી એકદમ સુંવાળી રાખવી અને વિઝિબિલિટી (Visibility) ઉત્તમ રહે તેવા માપદંડો અપનાવવામાં આવ્યા છે, જેથી લાંબા અંતરની મુસાફરી આરામદાયક બને.

સરકારનું વિઝન: 'વિકસિત ભારત 2047'

કેન્દ્ર સરકારના 'વિકસિત ભારત 2047'ના વિઝન અંતર્ગત દેશના પરિવહન નેટવર્કને વૈશ્વિક સ્તરનું બનાવવાની દિશામાં આ ગાઈડલાઈન સીમાચિહ્નરૂપ સાબિત થશે. આ કડક અને સુવ્યવસ્થિત નિયમોના અમલીકરણથી માત્ર સમયની બચત જ નહીં થાય, પરંતુ ભારતીય હાઈવે પર થતા માર્ગ અકસ્માતોમાં પણ નોંધપાત્ર ઘટાડો જોવા મળશે તેવી પૂરી આશા છે.