UNGA 2026: સંયુક્ત રાષ્ટ્ર મહાસભા (UNGA)નું મંચ હંમેશાં વૈશ્વિક રાજકારણ અને દેશોના મોટા નીતિગત નિવેદનોનું સાક્ષી રહ્યું છે. તાજેતરમાં આ વૈશ્વિક મંચ પર ઈરાનના રાષ્ટ્રપતિ મસૂદ પેઝેશ્કિયાને જે પ્રકારે પોતાની વાત રજૂ કરી, તેણે આખી દુનિયાનું ધ્યાન ખેંચ્યું છે. સામાન્ય રીતે આંતરિક અને બાહ્ય દબાણો હેઠળ ઝૂકી જતી સરકારી નીતિઓથી વિપરીત, પેઝેશ્કિયને જે અડગતા દેખાડી તેને આંતરરાષ્ટ્રીય મીડિયામાં 'બાહુબલી' જેવા મજબૂત સ્ટેન્ડ સાથે સરખાવવામાં આવી રહી છે.
અમેરિકા અને પશ્ચિમી દેશોના દબાણ સામે ખુલ્લો પડકાર
ઈરાન લાંબા સમયથી પશ્ચિમી દેશો અને ખાસ કરીને અમેરિકાના આર્થિક અને રાજકીય પ્રતિબંધોનો સામનો કરી રહ્યું છે. યુએનજીએના મંચ પરથી રાષ્ટ્રપતિ પેઝેશ્કિયને સ્પષ્ટ શબ્દોમાં જણાવી દીધું કે ઈરાન કોઈપણ પ્રકારના દબાણ કે ધાકધમકી સામે ઝૂકવા માટે તૈયાર નથી. તેમણે પશ્ચિમી દેશોની બેવડી નીતિઓની આકરી ટીકા કરતા કહ્યું કે સાર્વભૌમ દેશો પર આર્થિક પ્રતિબંધો લાદીને તેમને દબાવવાના પ્રયાસો હવે લાંબો સમય નહીં ચાલે.
આતંકવાદના આરોપો પર ઈરાનનો પલટવાર
પશ્ચિમી દેશો દ્વારા ઈરાન પર અવારનવાર આંતરરાષ્ટ્રીય અસ્થિરતા અને આતંકવાદને પ્રોત્સાહન આપવાના આરોપો મૂકવામાં આવે છે. આ બેઠકમાં પેઝેશ્કિયને આ તમામ આરોપોને સદંતર ફગાવી દીધા હતા. તેમણે ઉલટાનું પશ્ચિમી દેશો પર જ મધ્ય પૂર્વ (Middle East)ની શાંતિ ડહોળવાનો આરોપ લગાવ્યો. ઈરાનના રાષ્ટ્રપતિએ ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે તેમનો દેશ અશાંતિ નથી ઈચ્છતો, પરંતુ પોતાના રાષ્ટ્રીય સ્વાભિમાન અને સુરક્ષા સાથે કોઈ સમજૂતી પણ નહીં કરે.
વૈશ્વિક રાજકારણ અને મધ્ય પૂર્વ પર તેની અસરો
પેઝેશ્કિયનનું આ આક્રમક ભાષણ એવા સમયે આવ્યું છે જ્યારે મધ્ય પૂર્વમાં પહેલાથી જ ભારે તણાવની સ્થિતિ પ્રવર્તી રહી છે. ઈરાનનું આ પ્રકારનું ખુલ્લું અને બેધડક વલણ વૈશ્વિક સમુદાય માટે એક મોટો સંકેત છે. એક તરફ જ્યાં દુનિયાના શક્તિશાળી દેશો ઈરાનને અલગ-થલગ પાડવા માગે છે, તો ઈરાને આ વૈશ્વિક મંચ પરથી એ સાબિત કરી દીધું છે કે તે પોતાની નીતિઓ પર મક્કમ છે અને કોઈપણ પ્રકારના જોર-જબરદસ્ત સામે પીછેહઠ નહીં કરે.
નિષ્કર્ષ અને આગળની સ્થિતિ
યુએનજીએમાં ઈરાનના રાષ્ટ્રપતિ મસૂદ પેઝેશ્કિયનનું આ 'બાહુબલી' શૈલીનું સ્ટેન્ડ માત્ર એક ભાષણ પૂરતું મર્યાદિત નથી, પરંતુ તે આગામી સમયમાં આંતરરાષ્ટ્રીય કૂટનીતિ (Diplomacy)માં મોટા બદલાવ લાવનારૂં સાબિત થઈ શકે છે. આ નિવેદન બાદ હવે અમેરિકા અને તેના સહયોગી દેશો તરફથી કેવા પ્રકારની પ્રતિક્રિયા આવે છે અને વૈશ્વિક રાજકારણ કઈ દિશામાં વળે છે, તેના પર આખી દુનિયાની નજર ટકેલી છે.
