SBI Safe Schemes (2026): જો તમે શેરબજારના ઉતાર-ચઢાવથી દૂર રહીને લાંબા સમય માટે સુરક્ષિત રોકાણ કરવા માંગતા હો, તો SBI દ્વારા ઉપલબ્ધ કેટલીક સરકારી Small Savings Schemes તમારા માટે ઉપયોગી બની શકે છે. ખાસ વાત એ છે કે અલગ-અલગ ઉંમર અને જરૂરિયાત પ્રમાણે આ યોજનાઓ પસંદ કરી શકાય છે. વરિષ્ઠ નાગરિકો માટે SCSS, દીકરીના ભવિષ્ય માટે Sukanya Samriddhi Account અને લાંબા ગાળાના રોકાણ માટે PPF મહત્વની યોજનાઓ છે. સરકાર આ યોજનાઓના વ્યાજદર સમયાંતરે નક્કી કરે છે.
Senior Citizen Savings Scheme (SCSS)
60 વર્ષ કે તેથી વધુ ઉંમરના રોકાણકારો માટે Senior Citizen Savings Scheme એટલે કે SCSS મહત્વની Small Savings Scheme છે. SBI પણ આ સરકારી યોજનાનું ખાતું ઉપલબ્ધ કરાવે છે. SBIની માહિતી અનુસાર SCSSમાં ઓછામાં ઓછું ₹1,000 અને વધુમાં વધુ ₹30 લાખ સુધી જમા કરી શકાય છે.
હાલ SCSS પર વાર્ષિક 8.20% વ્યાજદર છે. આ યોજનામાં વ્યાજની ચુકવણી ત્રિમાસિક ધોરણે કરવામાં આવે છે, જેના કારણે નિયમિત આવક ઇચ્છતા વરિષ્ઠ નાગરિકો માટે તે ઉપયોગી બની શકે છે. યોજનાની મુદત સામાન્ય રીતે 5 વર્ષ છે અને નિયમો મુજબ તેને આગળ વધારી શકાય છે. SCSSમાં રોકાણ પર Income Tax Actની Section 80C હેઠળ નિર્ધારિત મર્યાદા સુધી ટેક્સ લાભ મળી શકે છે. જોકે વ્યાજની કરપાત્રતા વ્યક્તિની કુલ આવક અને લાગુ ટેક્સ નિયમો પર આધારિત રહે છે.
Sukanya Samriddhi Account
ઘરમાં 10 વર્ષથી ઓછી ઉંમરની દીકરી હોય તો તેના લાંબા ગાળાના ભવિષ્ય માટે Sukanya Samriddhi Account પસંદ કરી શકાય છે. આ ખાતું માતા-પિતા અથવા કાયદેસર વાલી દ્વારા ખોલી શકાય છે.
હાલ Sukanya Samriddhi Scheme પર 8.20% વાર્ષિક વ્યાજ મળે છે. એક નાણાકીય વર્ષમાં ઓછામાં ઓછા ₹250 અને વધુમાં વધુ ₹1.50 લાખ જમા કરી શકાય છે. ખાતામાં રોકાણ કરવાની અવધિ 15 વર્ષ સુધીની હોય છે, જ્યારે ખાતાની મેચ્યોરિટી સામાન્ય રીતે ખાતું ખોલ્યાની તારીખથી 21 વર્ષ પછી થાય છે.
આ યોજનામાં મળતા વ્યાજ પર Income Taxમાં વિશેષ છૂટ છે અને યોગ્ય શરતો હેઠળ મેચ્યોરિટી રકમ પણ કરમુક્ત રહે છે. તેથી દીકરીના ઉચ્ચ શિક્ષણ અથવા ભવિષ્યના ખર્ચ માટે લાંબા ગાળે બચત કરવાની યોજના બનાવી શકાય છે.
Public Provident Fund (PPF)
લાંબા ગાળાના રોકાણ અને સંપત્તિ નિર્માણ માટે PPF પણ એક લોકપ્રિય સરકારી બચત યોજના છે. SBI પણ PPF ખાતું ઉપલબ્ધ કરાવે છે અને SBIના વાર્ષિક અહેવાલ મુજબ PPF ખાતું YONO મારફતે ખોલવાની સુવિધા પણ ઉપલબ્ધ છે.
હાલ PPF પર 7.10% વાર્ષિક વ્યાજ મળે છે. PPFમાં ન્યૂનતમ ₹500થી રોકાણ શરૂ કરી શકાય છે અને એક નાણાકીય વર્ષમાં વધુમાં વધુ ₹1.50 લાખ જમા કરી શકાય છે. તેની મૂળ મુદત 15 વર્ષ છે અને ત્યારબાદ નિયમો મુજબ 5-5 વર્ષના બ્લોકમાં તેને આગળ વધારી શકાય છે. PPFમાં Section 80C હેઠળ રોકાણ પર ટેક્સ લાભ મળે છે અને યોજનાના નિયમો અનુસાર વ્યાજ તથા મેચ્યોરિટી રકમને પણ ટેક્સમાં વિશેષ છૂટ મળે છે.
ત્રણેય યોજનાઓમાં કોના માટે શું?
જો તમે 60 વર્ષ કે તેથી વધુ ઉંમરના છો અને નિયમિત વ્યાજ આવક સાથે સરકારી બચત યોજના શોધી રહ્યા છો, તો SCSS તમારી કેટેગરીમાં આવે છે. નાની ઉંમરની દીકરી માટે લાંબા ગાળે ભંડોળ ઊભું કરવાનું હોય તો Sukanya Samriddhi Account ઉપયોગી છે. જ્યારે પોતાના લાંબા ગાળાના નાણાકીય લક્ષ્યો, નિવૃત્તિ અથવા ભવિષ્યની બચત માટે PPF પસંદ કરી શકાય છે.
આ યોજનાઓના વ્યાજદર સરકાર દ્વારા સમયાંતરે બદલાઈ શકે છે, તેથી રોકાણ કરતા પહેલાં વર્તમાન દર અને લાગુ નિયમો ચકાસવા જરૂરી છે. Department of Economic Affairs Small Savings Schemesના વ્યાજદર અંગે સત્તાવાર સૂચનાઓ જાહેર કરે છે.
SBIમાં આ યોજનાઓનું ખાતું કેવી રીતે ખોલવું?
SBI પોતાની શાખાઓ અને ઉપલબ્ધ ડિજિટલ બેન્કિંગ સુવિધાઓ મારફતે સરકારી બચત યોજનાઓ સાથે જોડાયેલી સેવાઓ આપે છે. SBIના સત્તાવાર દસ્તાવેજોમાં PPF, Sukanya Samriddhi Account અને SCSSને Government Deposit Schemes તરીકે દર્શાવવામાં આવ્યા છે.
ખાતું ખોલાવતી વખતે KYC માટે જરૂરી દસ્તાવેજો, ઓળખ અને સરનામાનો પુરાવો તથા યોજનાને લગતી જરૂરી વિગતો આપવાની રહે છે. ચોક્કસ ઓનલાઇન સુવિધા અને દસ્તાવેજોની જરૂરિયાત યોજના પ્રમાણે અલગ હોઈ શકે છે.
Disclaimer: આ લેખ સામાન્ય માહિતી માટે છે. રોકાણ કરતા પહેલાં યોજનાના વર્તમાન સરકારી નિયમો, વ્યાજદર, ટેક્સ નિયમો અને તમારી વ્યક્તિગત નાણાકીય સ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને યોગ્ય સલાહ લો.