8th Pay Commission: જો બેઝિક પે વધારે હશે તો DA, HRA અને પગાર બધું જ વધશે? જાણો આખું ગણિત

કર્મચારી સંગઠનો દ્વારા 8મા પગાર પંચ સમક્ષ લઘુત્તમ મૂળભૂત પગાર અને ફિટમેન્ટ ફેક્ટરને લઈને વિશેષ અહેવાલ અને પ્રસ્તાવો રજૂ કરવામાં આવ્યા છે:

By: Mukesh JoshiEdited By:Mukesh JoshiPublish Date: Fri, 30 Oct 2026 11:26 AM (IST)Updated: Fri, 30 Oct 2026 11:26 AM (IST)
8th-pay-commission-employee-unions-demand-min-basic-pay-69000-72000
8મા પગાર પંચના અપડેટ્સ

8th Pay Commission Updates: કેન્દ્ર સરકારના લાખો કર્મચારીઓ અને પેન્શનરો માટે આગામી 8મા પગાર પંચ (8th Pay Commission) ને લઈને મોટા અને મહત્વપૂર્ણ સમાચાર સામે આવી રહ્યા છે. વિવિધ કર્મચારી યુનિયનોએ પંચ સમક્ષ પ્રસ્તાવ મૂક્યો છે કે લઘુત્તમ મૂળભૂત પગાર વધારીને ₹69,000 થી ₹72,000 ની વચ્ચે નક્કી કરવામાં આવે. આ સાથે જ વાર્ષિક ઈન્ક્રીમેન્ટનો દર વર્તમાન 3% થી વધારીને 6% કરવાની પ્રબળ માંગ કરવામાં આવી છે. મૂળભૂત પગારમાં થનારા આ સંભવિત વધારાથી માત્ર માસિક પગાર જ નહીં, પરંતુ મોંઘવારી ભથ્થું (DA), ઘર ભાડા ભથ્થું (HRA) અને નિવૃત્તિ પછીના લાભો પર પણ સીધી સકારાત્મક અસર પડશે.

કર્મચારી યુનિયનોના પ્રસ્તાવો અને ફિટમેન્ટ ફેક્ટર

કર્મચારી સંગઠનો દ્વારા 8મા પગાર પંચ સમક્ષ લઘુત્તમ મૂળભૂત પગાર અને ફિટમેન્ટ ફેક્ટરને લઈને વિશેષ અહેવાલ અને પ્રસ્તાવો રજૂ કરવામાં આવ્યા છે:

NC-JCM નો પ્રસ્તાવ:

નેશનલ કાઉન્સિલ-જોઈન્ટ કન્સલ્ટેટિવ મશીનરી (NC-JCM) ના કર્મચારી પક્ષે ₹69,000 નો લઘુત્તમ મૂળભૂત પગાર અને 3.833 ના ફિટમેન્ટ ફેક્ટરની માંગણી કરી છે.

BPMS ની માંગ:

ભારતીય પ્રતિરક્ષા મજદૂર સંઘ (BPMS) દ્વારા વધતી જતી મોંઘવારીને ધ્યાનમાં રાખીને ₹72,000 નો લઘુત્તમ મૂળભૂત પગાર અને 4 ના ફિટમેન્ટ ફેક્ટરનો પ્રસ્તાવ રજૂ કરવામાં આવ્યો છે.

આ સંગઠનોનું માનવું છે કે વર્તમાન મોંઘવારી સામે લડવા અને કર્મચારીઓની આર્થિક સ્થિતિ મજબૂત કરવા માટે વાર્ષિક વેતન ઇન્ક્રીમેન્ટ દર 3% થી વધારીને 6% કરવો જરૂરી છે. જો કે, આ તમામ આંકડા અને પ્રસ્તાવો હાલમાં માત્ર માંગણીઓના સ્વરૂપમાં છે અને તેને હજુ સુધી પંચ દ્વારા આખરી મંજૂરી આપવામાં આવી નથી.

મૂળભૂત પગાર વધવાથી માસિક આવક અને વાર્ષિક ઇન્ક્રીમેન્ટ પર અસર

સરકારી કર્મચારીના પગાર માળખામાં બેઝિક પે એ સૌથી મહત્વનો ઘટક છે. DA અને HRA જેવા ભથ્થાઓની ગણતરી મૂળ પગારના આધારે જ થાય છે. જો શરૂઆતનો મૂળભૂત પગાર વધારે હોય, તો વાર્ષિક ઈન્ક્રીમેન્ટની રકમ પણ મોટી બને છે.

ઉદાહરણ તરીકે: 3% ના દરે ₹50,000 બેઝિક પે ધરાવતા કર્મચારીને વાર્ષિક ₹1,500 નો વધારો મળે છે, જ્યારે ₹70,000 બેઝિક પે ધરાવતા કર્મચારીને ₹2,100 નો વાર્ષિક વધારો મળે છે. ટૂંકમાં, શરૂઆતના મૂળ પગારનો આ તફાવત સમય જતાં કર્મચારીની કુલ કમાણીમાં મોટો ફેરફાર લાવે છે.

મોંઘવારી ભથ્થું (DA), HRA અને નિવૃત્તિ લાભોમાં ફાયદો

મૂળ પગાર વધવાના ફાયદા માત્ર નોકરી દરમિયાન મળતી માસિક રકમ પૂરતા સીમિત નથી હોતા. તેનાથી મોંઘવારી ભથ્થું (DA) અને ઘર ભાડા ભથ્થું (HRA) પણ ઉચ્ચ સ્તરે મળે છે. આ ઉપરાંત નિવૃત્તિ પછીના લાભો જેવા કે પેન્શન, ગ્રેચ્યુઈટી અને રજાના બદલામાં રોકડ રકમ (લીવ એન્કેશમેન્ટ)ની ગણતરી પણ સુધારેલા ઊંચા મૂળ પગારના આધારે થવાથી કર્મચારીઓને નિવૃત્તિ પછી પણ આર્થિક સુરક્ષા પ્રાપ્ત થાય છે.

અહેવાલ ક્યારે જાહેર થશે?

8મા પગાર પંચની રચના 3 નવેમ્બર, 2025ના રોજ સુપ્રીમ કોર્ટના નિવૃત્ત ન્યાયાધીશ જસ્ટિસ રંજના પ્રકાશ દેસાઈની અધ્યક્ષતામાં કરવામાં આવી હતી. પંચના નિયમો અનુસાર તેણે 18 મહિનાની અંદર પોતાનો અહેવાલ સોંપવાનો રહેશે, જે મુજબ આ અહેવાલ મે–જૂન 2027 ની આસપાસ જાહેર થવાની સંભાવના છે. પંચ હાલમાં યુનિયનો અને હિતધારકોના સૂચનોની સમીક્ષા કરી રહ્યું છે. સરકારની મંજૂરી બાદ જ અંતિમ ભલામણો લાગુ થશે. કર્મચારીઓ સત્તાવાર અપડેટ્સ માટે `8cpc.gov.in` વેબસાઇટની મુલાકાત લઈ શકે છે.