Gandhi Jayanti 2026:દર વર્ષે 2 ઓક્ટોબરના રોજ આખો દેશ રાષ્ટ્રપિતા મહાત્મા ગાંધીની જન્મજયંતી ખૂબ જ આદરપૂર્વક ઉજવે છે. આ વર્ષે મહાત્મા ગાંધીની 157મી જન્મજયંતી છે. આ રાષ્ટ્રીય તહેવાર નિમિત્તે સમગ્ર દેશમાં સત્તાવાર રજા રહે છે, જેના કારણે સરકારી કાર્યાલયોથી લઈને શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ અને વ્યાપારી એકમોમાં વિશેષ વ્યવસ્થાઓ જોવા મળે છે. નાગરિકોમાં પણ આ દિવસે વિવિધ સ્વચ્છતા અભિયાનો અને શ્રદ્ધાંજલિ કાર્યક્રમો યોજવામાં આવે છે.
શેર બજાર અને ટ્રેડિંગનું શું રહેશે વલણ?
શુક્રવાર, 2 ઓક્ટોબરના રોજ ગાંધી જયંતીના અવસર પર ભારતીય શેર બજાર (NSE અને BSE) સંપૂર્ણપણે બંધ રહેવાનું છે. આ દિવસે શેર બજારમાં કોઈપણ પ્રકારની ખરીદી કે વેચાણ જેવા ટ્રેડિંગ વ્યવહારો થશે નહીં. ખાસ વાત એ છે કે આ વખતે ગાંધી જયંતી શુક્રવારે આવી હોવાથી રોકાણકારોને સળંગ ત્રણ દિવસ (શુક્રવાર, શનિવાર અને રવિવાર) શેર બજારનું કામકાજ બંધ મળશે. ત્યારબાદ સોમવારે નિયમિત સમય મુજબ બજાર ફરી ધમધમતું થશે.
બેંકિંગ સેવાઓ: કઈ સેવાઓ રહેશે બંધ અને કઈ ચાલુ?
ગાંધી જયંતી રાષ્ટ્રીય રજા હોવાના કારણે તમામ રાષ્ટ્રીયકૃત, ખાનગી, વિદેશી અને સહકારી બેંકોની ભૌતિક શાખાઓ બંધ રહેશે. એટલે કે બેંકની બ્રાન્ચમાં રૂબરૂ જઈને થતા નાણાંકીય કે કાગળોના કામકાજ થઈ શકશે નહીં. જો કે, ગ્રાહકોની સુવિધા માટે તમામ ડિજિટલ અને ઓનલાઈન બેંકિંગ સેવાઓ રાબેતા મુજબ 24x7 ચાલુ રહેશે. ગ્રાહકો UPI, ઇન્ટરનેટ બેંકિંગ, મોબાઇલ બેંકિંગ, NEFT અને RTGS દ્વારા પોતાના નાણાકીય વ્યવહારો સરળતાથી કરી શકશે. આ ઉપરાંત, બેંકોના એટીએમ (ATM) અને કેશ ડિપોઝિટ મશીન (CDM) પણ હંમેશની જેમ ખુલ્લા રહેશે.
સ્કૂલ, કોલેજ અને શૈક્ષણિક સંસ્થાઓની સ્થિતિ
વિદ્યાર્થીઓ માટે આ દિવસે દેશભરની તમામ શાળાઓ, કોલેજો અને શૈક્ષણિક સંસ્થાઓમાં સત્તાવાર રજા રહે છે. જો કે, ઘણી શાળાઓ અને કોલેજો દ્વારા આ ખાસ દિવસનું મહત્વ સમજાવવા માટે સવારે વિશેષ પ્રાર્થના સભાઓ, પ્રવચનો અથવા ગાંધીજીના જીવન પર આધારિત સાંસ્કૃતિક અને સ્વચ્છતા કાર્યક્રમોનું આયોજન કરવામાં આવે છે, જેમાં વિદ્યાર્થીઓ અને શિક્ષકો ઉત્સાહભેર ભાગ લેતા હોય છે.
સરકારી અને ખાનગી કાર્યાલયો બંધ કે ચાલુ?
કેન્દ્ર સરકારના તમામ ગેઝેટેડ કાર્યાલયોમાં 2 ઓક્ટોબરે કાયમી ધોરણે ગેઝેટેડ હોલિડે રહે છે. રાજ્ય સરકારોની ઓફિસો અને સંસ્થાઓ પણ પોતપોતાના હોલિડે કેલેન્ડર મુજબ બંધ રહે છે. બીજી તરફ, ખાનગી કંપનીઓ અને કોર્પોરેટ સેક્ટરમાં રજાઓનો નિર્ણય કંપનીના આંતરિક નિયમો અને HR પોલિસી પર આધારિત હોય છે. ઘણી ખાનગી કંપનીઓ રજા આપે છે, જ્યારે આઈટી સેક્ટર કે અન્ય આવશ્યક સેવાઓ (Essential Services) સાથે જોડાયેલી કેટલીક કંપનીઓમાં જરૂરિયાત મુજબ કામકાજ ચાલુ પણ રહી શકે છે.
ડ્રાય ડે અને અન્ય વ્યવસ્થા
ગાંધી જયંતીના રાષ્ટ્રીય પર્વને ધ્યાનમાં રાખીને દેશના મોટાભાગના રાજ્યોમાં આ દિવસને 'ડ્રાય ડે' તરીકે જાહેર કરવામાં આવે છે. આ નિયમ અંતર્ગત તમામ સરકારી અને ખાનગી દારૂની દુકાનો, વાઈન શૉપ્સ તેમજ બાર આખો દિવસ સંપૂર્ણપણે બંધ રાખવામાં આવે છે, જેથી શાંતિ અને પવિત્રતા જળવાઈ રહે.