Gold Price Crash India: વૈશ્વિક બજાર (Global Market)માં સોના અને ચાંદીની કિંમતોમાં મજબૂતી જોવા મળી રહી છે, પરંતુ તેની સરખામણીએ ભારતીય બજાર (Domestic Market)માં બંને કિંમતી ધાતુઓમાં મોટો કડાકો બોલાઈ રહ્યો છે. છેલ્લા કેટલાક કારોબારી સત્રોમાં સોના અને ચાંદીના ભાવમાં ભારે ઘટાડો નોંધાઈ રહ્યો છે, જેના કારણે સ્થાનિક માર્કેટમાં સોનું રૂપિયા 1.60 લાખ પ્રતિ 10 ગ્રામ અને ચાંદી રૂપિયા 2.40 લાખ પ્રતિ કિલોગ્રામની નીચે પહોંચી ગયા છે.
ગ્લોબલ ટ્રેન્ડથી વિપરીત ભારતમાં આવા કડાકા પાછળ કેન્દ્ર સરકારનો એક સંભવિત નિર્ણય અને બજારમાં ઊભી થયેલી અટકળો મુખ્ય કારણ માનવામાં આવી રહી છે.
આ પણ વાંચો
કેમ ઘટી રહ્યા છે સોના-ચાંદીના ભાવ?
ભારતીય બજારમાં કિંમતો તૂટવાનું મુખ્ય કારણ કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા સોના અને ચાંદી પર લાગતી ઈમ્પોર્ટ ડ્યુટી (આયાત શુલ્ક - Import Duty)માં ઘટાડો કરવાની ચર્ચા છે.
રિપોર્ટ્સ મુજબ, જ્વેલરી ઈન્ડસ્ટ્રી અને સરાફા વેપારીઓ હાલની 15% આયાત શુલ્કને ઘટાડીને 6% કરવાની માગ કરી રહ્યા છે. ઉલ્લેખનીય છે કે, સરકારે 13 મે 2026ના રોજ દેશના ડોલર રિઝર્વને બચાવવા અને સોનાની આયાત પર નિયંત્રણ મેળવવા ઈમ્પોર્ટ ડ્યુટી વધારીને 15% કરી હતી. જોકે, ઈમ્પોર્ટ ડ્યુટી ઘટાડવા અંગે હાલ સરકારે કોઈ આખરી નિર્ણય લીધો નથી.
સ્થાનિક બજારમાં કેમ મળી રહ્યું છે ભારે ડિસ્કાઉન્ટ?
ડ્યુટીમાં ઘટાડો થશે કે નહીં તે અંગે અનિશ્ચિતતા હોવાના કારણે ભારતના ફિઝિકલ ગોલ્ડ માર્કેટમાં ભારે ડિસ્કાઉન્ટ જોવા મળી રહ્યું છે. વેપારીઓ અને ડીલર્સ હાલના ઊંચા ભાવે નવો સ્ટોક ખરીદવાથી બચી રહ્યા છે. જો સરકાર અચાનક ડ્યુટી ઘટાડી દે, તો ઊંચા દરે ખરીદેલ માલ પર રાતોરાત મોટું નુકસાન થઈ શકે છે.
હાલમાં ભારતીય સોનું આયાતિત સોનાની લેન્ડેડ કોસ્ટ (Landed Cost) કરતા 1 થી 2.5% સુધીના ડિસ્કાઉન્ટ પર વેચાઈ રહ્યું છે. જ્યાં સુધી સ્થિતિ સ્પષ્ટ ન થાય ત્યાં સુધી ડીલર્સ ડિસ્કાઉન્ટ પર સ્ટોક ખાલી કરવા મજબૂર બન્યા છે.
સોનું રુપિયા 14,000 સુધી કેવી રીતે સસ્તું થઈ શકે?
સેબી (SEBI) રજિસ્ટર્ડ કમોડિટી એક્સપર્ટ અનુજ ગુપ્તાના જણાવ્યા અનુસાર, આ બજારનું એક કુદરતી 'વેઇટ એન્ડ વોચ' વલણ છે. જો સરકાર આયાત શુલ્કમાં 9% નો ઘટાડો કરે છે, તો સોનાના ભાવમાં તુરંત જ મોટો ઘટાડો જોવા મળી શકે છે.
સમજો ગણતરી
- સોનાનો હાલનો અંદાજિત ભાવ: ₹1,60,000 પ્રતિ 10 ગ્રામ
- 9% સંભવિત ઘટાડો: 1,60,000 × 9/100 = ₹14,400
- ઘટાડા પછીની નવી કિંમત: ₹1,60,000 - ₹14,400 = ₹1,45,600
એક્સપર્ટ અનુજ ગુપ્તાએ ઉમેર્યું હતું કે, જો સરકાર ડ્યુટી નથી ઘટાડતી, તો માર્કેટમાં ડિસ્કાઉન્ટ ધીમે ધીમે સામાન્ય થઈ જશે. હાલની ગિરાવટ માત્ર અટકળો આધારિત છે, તેથી રોકાણકારોએ ઉતાવળ કરવાને બદલે સ્થિતિ સ્પષ્ટ થાય ત્યાં સુધી રાહ જોવી હિતાવહ છે.
ભારતીય અને ગ્લોબલ માર્કેટની સરખામણી
| માર્કેટ / એક્સચેન્જ | સોનાનો ભાવ | ચાંદીનો ભાવ | માર્કેટ ટ્રેન્ડ |
| MCX (ભારત) | ₹1,59,053 / 10 ગ્રામ | ₹2,39,672 / કિલો | ગિરાવટ / કડાકો |
| ગ્લોબલ માર્કેટ (Spot) | $4,640 / ઔંસ | $68.37 / ઔંસ | મજબૂતી / સુધારો |
નોંધ: MCX પર સોનાએ ટ્રેડિંગ દરમિયાન ₹1,56,692ની નીચલી સપાટી અને ચાંદીએ ₹2,36,878ની નીચલી સપાટી સ્પર્શી હતી.