Vishwakarma Jayanti 2026 Gujarati Calendar: હિંદુ ધર્મમાં ભગવાન વિશ્વકર્માને શિલ્પકલા, વાસ્તુકલા, નિર્માણ અને તકનીકી કૌશલ્યના દેવતા તરીકે પૂજવામાં આવે છે. દર વર્ષે દેશભરમાં શ્રદ્ધા અને ઉત્સાહ સાથે ઉજવાતો આ તહેવાર એટલે 'વિશ્વકર્મા જયંતિ'. આ વર્ષે 17 સપ્ટેમ્બર 2026, ગુરુવારના રોજ વિશ્વકર્મા પૂજા કરવામાં આવશે. આ ખાસ દિવસે લોકો પોતાના કાર્યસ્થળ પર મશીનો અને ઓજારોની વિધિપૂર્વક પૂજા કરીને ભગવાન પાસે સુરક્ષા, પ્રગતિ અને સમૃદ્ધિ માટે આશીર્વાદ માંગે છે.
વિશ્વકર્મા જયંતિ મહત્વ
ભગવાન વિશ્વકર્માને દુનિયાના પ્રથમ એન્જિનિયર અને સર્જનના પ્રતીક માનવામાં આવે છે. તેથી આ પર્વ ખાસ કરીને કારીગરો, એન્જિનિયરો, મિકેનિકો, કારખાનાના કર્મચારીઓ, બિલ્ડરો, ટેક્નિશિયનો અને વેપારીઓ માટે વિશેષ મહત્વ ધરાવે છે. મશીનો અને સાધનો સાથે કામ કરતા તમામ વર્ગના લોકો આ દિવસે પોતાના ઓજારોની પૂજા કરે છે અને કાર્યમાં સફળતાની કામના કરે છે.
વિશ્વકર્મા જયંતિ 2026 પૂજાનું શુભ મુહૂર્ત
ધાર્મિક માન્યતા અનુસાર, વિશ્વકર્મા જયંતિની ઉજવણી કન્યા સંક્રાંતિના દિવસે કરવામાં આવે છે. આ દિવસે સૂર્યદેવ સિંહ રાશિમાંથી નીકળીને કન્યા રાશિમાં પ્રવેશ કરે છે. વર્ષ 2026માં વિશ્વકર્મા જયંતિ 17 સપ્ટેમ્બર, ગુરુવારના રોજ ઉજવવામાં આવશે અને કન્યા સંક્રાંતિ સવારે 7:58 વાગ્યે થશે.
વિશ્વકર્મા પૂજા સામાન્ય રીતે દિવસ દરમિયાન કરવામાં આવે છે. કન્યા સંક્રાંતિ સવારે 7:58 વાગ્યે હોવાથી, ત્યારબાદ પૂજા-અર્ચના કરી શકાય છે. જોકે, પૂજાનું ચોક્કસ મુહૂર્ત શહેર અને સ્થાનિક પંચાંગ અનુસાર થોડું અલગ હોઈ શકે છે, તેથી સ્થાનિક સમય અનુસાર પૂજા કરવી હિતાવહ માનવામાં આવે છે.
ભગવાન વિશ્વકર્મા કોણ છે અને આ દિવસનું મહત્વ શું છે?
ધાર્મિક માન્યતાઓ અને પૌરાણિક કથાઓ અનુસાર, ભગવાન વિશ્વકર્મા દેવતાઓના દિવ્ય નિર્માતા અને વાસ્તુકાર છે. એવું માનવામાં આવે છે કે તેમણે દેવતાઓ માટે સ્વર્ગલોક, દ્વારિકા નગરી, હસ્તિનાપુર અને લંકા જેવી ભવ્ય ઇમારતો તથા નગરોનું નિર્માણ કર્યું હતું. આ જ કારણસર તેમને સર્જન, નિર્માણ અને શિલ્પકલાના આરાધ્ય દેવ માનવામાં આવે છે.
વિશ્વકર્મા પૂજાની સાચી વિધિ અને પવિત્ર મંત્ર
- સવારે વહેલા ઊઠીને સ્નાન કરી સ્વચ્છ વસ્ત્રો ધારણ કરો.
- કાર્યસ્થળ, કારખાનું, ઓફિસ તેમજ તમામ મશીનો અને ઓજારોની સારી રીતે સફાઈ કરો.
- પવિત્રતા માટે પૂજા સ્થળ અને સાધનો પર ગંગાજળનો છંટકાવ કરો.
- પૂજા સ્થાન પર અષ્ટદલ રંગોળી બનાવો અને તેના પર 7 પ્રકારના અનાજ (સતનાજા) રાખો.
- ત્યાં ભગવાન વિશ્વકર્માની મૂર્તિ અથવા તસવીરની સ્થાપના કરો.
- મશીનો અને સાધનો પર ફૂલ ચઢાવો અને રક્ષાસૂત્ર (કલાવા) બાંધો.
- ધૂપ અને દીપ પ્રગટાવીને શ્રદ્ધાપૂર્વક ભગવાનની આરતી ઉતારો.
વિશ્વકર્મા મંત્ર: પૂજા અને આરતી દરમિયાન 'ૐ વિશ્વકર્મણે નમઃ' મંત્રનો સતત જાપ કરવો જોઈએ. મંત્રોચ્ચારથી કાર્યસ્થળ પર હકારાત્મક ઊર્જા અને સુખ-શાંતિ જળવાઈ રહે છે.