Maha Navami (Durga Navami) 2026 Date and Time: હિન્દુ ધર્મમાં નવરાત્રીનું પર્વ શક્તિ અને ભક્તિનું મહાન પ્રતીક છે. શારદીય નવરાત્રીના 9 દિવસો દરમિયાન માતા દુર્ગાના વિવિધ 9 સ્વરૂપોની પૂજા કરવામાં આવે છે. આ ઉત્સવમાં 'મહાનવમી' (દુર્ગા નવમી) ની તિથિનું અત્યંત વિશેષ અને ફળદાયી મહત્વ રહેલું છે. શાસ્ત્રો અનુસાર, મહાનવમીના દિવસે યોગ્ય મુહૂર્તમાં પૂજા-અર્ચના કરવાથી ભક્તોની તમામ મનોકામનાઓ પૂર્ણ થાય છે. વર્ષ 2026 માં શારદીય નવરાત્રી દરમિયાન મહાનવમી ક્યારે ઉજવાશે, તેનું શુભ મુહૂર્ત અને પૂજા વિધિ વિશે વિગતવાર જાણો.
મહાનવમી 2026 ક્યારે છે?
વૈદિક પંચાંગ અનુસાર, વર્ષ 2026માં આસો સુદ નવમી તિથિનો પ્રારંભ 19 ઓક્ટોબર 2026ના રોજ સવારે 10:51 વાગ્યે થશે અને તેનું સમાપન 20 ઓક્ટોબર 2026ના રોજ બપોરે 12:50 વાગ્યે થશે. ઉદયાતિથિ અને શાસ્ત્રોક્ત નિયમો અનુસાર, મહાનવમીની પૂજા અને વ્રત 19 ઓક્ટોબર, સોમવારના રોજ કરવામાં આવશે. નવરાત્રીના વ્રતનું પારણું 20 ઓક્ટોબર 2026, મંગળવારના રોજ કરવામાં આવશે.
મહાનવમીનું ધાર્મિક મહત્વ શું છે?
મહાનવમી એ દુર્ગા પૂજાનો ત્રીજો અને અંતિમ મુખ્ય દિવસ છે. આ દિવસે માતા દુર્ગાની પૂજા 'મહિષાસુરમર્દિની' સ્વરૂપમાં કરવામાં આવે છે. પૌરાણિક માન્યતા છે કે આ દિવસે જ દેવી દુર્ગાએ મહિષાસુર નામના રાક્ષસનો અંત કર્યો હતો. મહાનવમીનો દિવસ માત્ર પૂજા કે ઉપવાસ પૂરતો મર્યાદિત નથી, પરંતુ તે શત્રુઓ પર વિજય મેળવવા, ધન-સંપત્તિમાં વૃદ્ધિ કરવા અને શારીરિક તેમજ માનસિક સ્વાસ્થ્યની પ્રાપ્તિ માટેનો શ્રેષ્ઠ અવસર માનવામાં આવે છે.
મહાનવમીની પૂજા વિધિ
મહાનવમીના દિવસે દુર્ગા પૂજાની શરૂઆત મહાસ્નાન અને ષોડશોપચાર પૂજાથી થાય છે. આ દિવસે વિશેષ ઉપાયો કરવાથી જીવનમાં સકારાત્મક ઉર્જાનો સંચાર થાય છે:
- ઘરના પૂજા સ્થાનને સ્વચ્છ કરી, બાજોઠ પર લાલ વસ્ત્ર પાથરો. ધૂપ-દીપ પ્રગટાવી માતા દુર્ગાનું આહ્વાન કરો.
- માતાજીને લાલ રંગ વિશેષ પ્રિય હોવાથી તેમને લાલ ફૂલ, ચોખા, સાકર (મિશ્રી) અને લાલ ચુંદડી અર્પણ કરો. આનાથી નકારાત્મક ઉર્જા દૂર થાય છે.
- ઘરના મુખ્ય પ્રવેશદ્વાર પર રંગોળી બનાવો અને કમળના ફૂલથી સજાવટ કરો, જેથી દેવી લક્ષ્મી અને ભગવાન ગણેશ પ્રસન્ન થાય છે.
- માનસિક શાંતિ માટે દિવસભર શ્રદ્ધાપૂર્વક 'ॐ देवी भगवती नमः' મંત્રનો જાપ કરો.
- શત્રુ બાધા અને દુષ્ટ પ્રભાવોથી મુક્તિ મેળવવા માટે આ દિવસે તુલસી, કેળાના છોડ અથવા ગાજર જેવી વસ્તુઓનું જરૂરિયાતમંદોને દાન કરવું શુભ ગણાય છે.
મહાનવમી હોમ અને વિશેષ નિયમો
મહાનવમીના દિવસે 'નવમી હોમ' દુર્ગા પૂજાની એક મહત્વપૂર્ણ વિધિ છે, જે નવમી પૂજા પૂર્ણ થયા બાદ કરવી સૌથી શુભ માનવામાં આવે છે. દુર્ગા બલિદાન હંમેશા ઉદયવ્યાપિની નવમી તિથિમાં જ થાય છે અને 'નિર્ણયસિંધુ' મુજબ તે માટે બપોરનો સમય (અપરાહ્ન કાળ) શ્રેષ્ઠ છે.
નિયમ અનુસાર, જો અષ્ટમી તિથિ દરમિયાન સાંજ પહેલા અષ્ટમી અને નવમી તિથિ ભેગી થતી હોય, તો અષ્ટમી પૂજા, સંધિ પૂજા અને નવમી પૂજા એમ તમામ વિધિઓ એક જ દિવસે સંપન્ન કરવામાં આવે છે.