નૌલી ક્રિયા એક પ્રાચીન યોગ તકનીક છે, જે પાચનતંત્રને મજબૂત બનાવવા અને પેટ સાફ કરવા માટે ફાયદાકારક છે. પરંતુ, કેટલાક લોકોએ તે કરવાનું ટાળવું જોઈએ
જો કોઈને પેટ સંબંધિત કોઈ ગંભીર બીમારી હોય, જેમ કે અલ્સર અથવા આંતરડામાં બળતરા, તો તેણે નૌલી ક્રિયા ન કરવી જોઈએ. આનાથી પેટ પર દબાણ આવે છે.
હૃદયરોગના દર્દીઓએ આ પ્રવૃત્તિ ન કરવી જોઈએ. આમાં, પેટના સ્નાયુઓ પર ભાર મૂકવામાં આવે છે, જે હૃદયના ધબકારા વધારી શકે છે.
જો કોઈ સ્ત્રી માસિક ધર્મમાં હોય અથવા ગર્ભવતી હોય, તો તેણે નૌલી ક્રિયા ટાળવી જોઈએ આનાથી ગર્ભાશય પર દબાણ આવી શકે છે.
હાઈ બ્લડ પ્રેશર ધરાવતા લોકોએ આ કસરત ન કરવી જોઈએ આનાથી શરીરમાં લોહીનો પ્રવાહ વધે છે, જે બ્લડ પ્રેશરને વધુ વધારી શકે છે.
જે લોકોને હર્નિયાની સમસ્યા હોય તેમણે પણ નૌલી ક્રિયા ટાળવી જોઈએ આનાથી પેટની દિવાલ પર દબાણ આવે
જો કોઈ વ્યક્તિનું તાજેતરમાં પેટનું ઓપરેશન થયું હોય અથવા તે કોઈ શારીરિક ઈજામાંથી સ્વસ્થ થઈ રહ્યો હોય, તો તેણે સંપૂર્ણપણે સ્વસ્થ ન થાય ત્યાં સુધી નૌલી ક્રિયા કરવાનું ટાળવું જોઈએ
બાળકો અને વૃદ્ધોએ આ પ્રવૃત્તિ ન કરવી જોઈએ તેમના સ્નાયુઓ સંપૂર્ણપણે વિકસિત નથી અથવા નબળા છે, જેના કારણે તેમને ઇજાઓ થઇ શકે છે.
અસ્થમા કે બ્રોન્કાઇટિસ જેવા શ્વસન રોગોથી પીડાતા લોકોએ આ કસરત ન કરવી જોઈએ. આમાં વ્યક્તિએ શ્વાસ લેવાની ગતિને નિયંત્રિત કરવી પડે છે, જે તેમના માટે મુશ્કેલ હોઈ શકે છે.
જો કોઈને ચક્કર આવે છે અથવા તેનું માથું વારંવાર ફરતું રહે છે. તો તેણે નૌલી ક્રિયા ન કરવી જોઈએ. આ ક્રિયા દરમિયાન શરીરનું સંતુલન ખલેલ પહોંચી શકે છે.
નૌલી ક્રિયા શરૂ કરતા પહેલા, યોગ નિષ્ણાતની સલાહ લેવી મહત્વપૂર્ણ છે. સ્વાસ્થ્ય સંબંધિત વધુ માહિતી માટે ગુજરાતી જાગરણ વાંચતા રહો.