આજકાલ બદલાતી જીવનશૈલી અને બગડતી ખાવાની આદતોએ લોકોને અંદરથી નબળા બનાવી દીધા છે, જેના કારણે શરીરમાં ઘણા ગંભીર રોગો કોઈ પણ લક્ષણો વિના પણ થવા લાગે છે.
આ લેખમાં, રામહંસ ચેરિટેબલ હોસ્પિટલના આયુર્વેદિક ડૉકટર શ્રેય શર્મા સમજાવે છે કે આયુર્વેદ અનુસાર તમે સ્વસ્થ છો કે નહીં તે કેવી રીતે ઓળખવું.
સોશિયલ મીડિયા પર કોલ્ડ ડ્રિંકમાં મેગી બનાવવા કે મોમોઝ પર ઘણી બધી ચટણી નાખવા જેવા બિનઆરોગ્યપ્રદ ખોરાકના ટ્રેન્ડ રમુજી લાગી શકે છે. પરંતુ, આ પાચનતંત્રને નબળું પાડે છે.
આયુર્વેદ અનુસાર, જો કોઈ વ્યક્તિની દિનચર્યા સારી હોય અને તે ઋતુ અનુસાર ખોરાક લે, તો તેનું શરીર કુદરતી રીતે સ્વસ્થ રહે છે.
જો ત્રણેય દોષો - વાત, પિત્ત અને કફ સંતુલિત હોય, તો વ્યક્તિ સંપૂર્ણપણે સ્વસ્થ માનવામાં આવે છે. આ સંતુલન આયુર્વેદનો મુખ્ય આધાર છે.
પાચનતંત્ર મજબૂત હોવું ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે. જો પાચનશક્તિ સંતુલિત ન હોય, તો ખોરાક યોગ્ય રીતે પચતો નથી અને શરીરને જરૂરી પોષણ મળતું નથી, જેના કારણે ઘણી સમસ્યાઓ થાય છે.
જો શરીરના સાત ધાતુઓ - રક્ત, માંસ, ચરબી, અસ્થિ, મજ્જા, વીર્ય અને રસ - યોગ્ય રીતે પોષણ થઈ રહ્યા હોય, તો તેનો અર્થ એ છે કે શરીર અંદરથી મજબૂત છે અને સ્વસ્થ રહે છે.
જો કોઈ વ્યક્તિનું મળ, પેશાબ અને સ્ત્રીઓનું માસિક ચક્ર નિયમિત અને કોઈપણ અવરોધ વિના હોય, તો તે એક સંકેત છે કે શરીર સંતુલિત છે અને કોઈ રોગ નથી.
માનસિક અને આધ્યાત્મિક સંતુલન પણ ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે. જો કોઈ વ્યક્તિનું મન, આત્મા અને ઇન્દ્રિયો ખુશ અને સંતુષ્ટ હોય, તો તે વ્યક્તિ શારીરિક અને માનસિક રીતે સ્વસ્થ માનવામાં આવે છે.
આયુર્વેદ જણાવે છે કે રાત્રે 7 થી 8 વાગ્યાની વચ્ચે રાત્રિભોજન કરવું અને સૂતા પહેલા ભારે ભોજન ટાળવું મહત્વપૂર્ણ છે જેથી પાચન યોગ્ય રહે અને શરીરને સંપૂર્ણ આરામ મળી શકે.
આયુર્વેદનો નિયમિત અભ્યાસ શરીરને રોગોથી બચાવે છે, પરંતુ જીવનશૈલીને સંતુલિત કરીને તેને અંદરથી મજબૂત પણ બનાવે છે. સ્વાસ્થ્ય સંબંધિત વધુ માહિતી માટે ગુજરાતી જાગરણ વાંચતા રહો.