Food Safety India: ફૂડ સેફ્ટી એન્ડ સ્ટાન્ડર્ડ્સ ઓથોરિટી ઓફ ઈન્ડિયા (FSSAI) એ જે રીતે જાણીતી કંપની નેસ્લેના દૂધ ઉત્પાદન - ડેરી વ્હાઇટનરને હલકી ગુણવત્તાવાળા શોધી કાઢ્યા પછી તેના વેચાણ, વિતરણ અને સંગ્રહ પર પ્રતિબંધ મૂક્યો, તે દર્શાવે છે કે પ્રખ્યાત કંપનીઓ પણ ખોરાક અને પીણાંના ગુણવત્તા ધોરણોને અવગણીને લોકોના સ્વાસ્થ્ય સાથે કેવી રીતે રમત રમી રહી છે.
ડેરી વ્હાઇટનરનો નમૂનો દિલ્હીની એક ફાઇવ સ્ટાર હોટેલમાંથી લેવામાં આવ્યો હતો તે વાતને પણ અવગણી શકાય નહીં. આનો અર્થ એ થયો કે પ્રતિષ્ઠિત સંસ્થાઓ પણ હલકી ગુણવત્તાવાળા ખોરાક અને પીણાં મેળવી રહી છે. આનું કારણ એ છે કે FSSAI ખોરાક અને પીણાંની ગુણવત્તા સુનિશ્ચિત કરવા માટે પૂરતું સતર્ક અને સક્રિય નથી.
બીજી સમસ્યા એ છે કે રાજ્યના ખાદ્ય અને ઔષધ વિભાગો હલકી ગુણવત્તાવાળા અને હલકી ગુણવત્તાવાળા ઉત્પાદનોના ઉત્પાદન અને વેચાણ સામે જરૂરી તકેદારી રાખતા નથી. મહારાષ્ટ્રના ખાદ્ય અને ઔષધ કમિશનર તુકારામ મુંધે, અન્ય રાજ્યોના તેમના સમકક્ષો જેટલા ભેળસેળયુક્ત, હલકી ગુણવત્તાવાળા અને નકલી ઉત્પાદનો સામે કડક કેમ નથી તે સમજવું મુશ્કેલ છે.
દરેક રાજ્યને તુકારામ મુંધે જેવા ફૂડ એન્ડ ડ્રગ એડમિનિસ્ટ્રેશનના વડાની જરૂર છે, જેમાં આ વિભાગ હેઠળ કામ કરતા અન્ય અધિકારીઓ અને કર્મચારીઓનો સમાવેશ થાય છે. જો ફૂડ સેફ્ટી એન્ડ સ્ટાન્ડર્ડ્સ ઓથોરિટી ઓફ ઈન્ડિયા રાજ્યોને તેના ધોરણોનું ઉલ્લંઘન ન થાય તે સુનિશ્ચિત કરવા માટે નિર્દેશો જારી કરે તો આ નિઃશંકપણે બનશે. દવાઓ અને તબીબી ઉપકરણોની ગુણવત્તા સુનિશ્ચિત કરવા માટે જવાબદાર સેન્ટ્રલ ડ્રગ્સ સ્ટાન્ડર્ડ કંટ્રોલ ઓર્ગેનાઈઝેશન (CDSCO)ને પણ આવા જ નિર્દેશો જારી કરવાની જરૂર પડશે.
કોઈ પણ વ્યક્તિ એ વાતથી અજાણ ન હોઈ શકે કે જેમ દરરોજ હલકી ગુણવત્તાવાળા ખોરાક અને પીણાંનું ઉત્પાદન અને વેચાણ થઈ રહ્યું છે, તેવી જ રીતે દવાઓ પણ છે. આપણા દેશમાં, ખાદ્યપદાર્થો અને પીણાં બંને માટે ગુણવત્તાના ધોરણોનું પાલન કરવામાં એટલી બધી બેદરકારી છે કે આ ઉત્પાદનો માત્ર નબળી ગુણવત્તાના જ નથી પણ નકલી પણ છે. FSSAI અને CDSCO બંને આરોગ્ય અને પરિવાર કલ્યાણ મંત્રાલય હેઠળ આવતા હોવાથી, આ મંત્રાલયે તેની આળસ છોડી દેવી જોઈએ.
તેણે ખાતરી કરવી જોઈએ કે દેશમાં ક્યાંય પણ હલકી ગુણવત્તાવાળા ખોરાક અને દવાઓનું ઉત્પાદન કે વેચાણ ન થાય. તેણે સંબંધિત કંપનીઓને તેમના ઉત્પાદનોની ગુણવત્તા સાથે સમાધાન ન કરવા ચેતવણી પણ આપવી જોઈએ. જો તેઓ આમ નહીં કરે, તો તેમણે કડક દંડ લાદવામાં અચકાવું જોઈએ નહીં.