Sabarmati Railway Station Redevelopment: પશ્ચિમ રેલવે દ્વારા સાબરમતી રેલવે સ્ટેશનના પુનર્વિકાસનું કાર્ય ઝડપથી પ્રગતિ પર છે. ₹335 કરોડના ખર્ચે સાબરમતી સ્ટેશનનો પુનર્વિકાસ કરવામાં આવી રહ્યો છે. આ પરિયોજનાનું આશરે 85 ટકા કામ પૂર્ણ થઈ ચૂક્યું છે. પુનર્વિકસિત સાબરમતી રેલવે સ્ટેશનને આધુનિક મુસાફર સુવિધાઓ, સુગમ અવરજવર, પર્યાવરણીય સ્થિરતા, સ્માર્ટ ટેક્નોલોજી અને મલ્ટીમોડલ કનેક્ટિવિટીને ધ્યાનમાં રાખીને વિકસાવવામાં આવી રહ્યું છે. આ સ્ટેશન ભવિષ્યમાં મુસાફરો માટે એક આધુનિક પરિવહન કેન્દ્ર તરીકે મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવશે.
સ્માર્ટ ટેક્નોલોજીથી સજ્જ હશે સ્ટેશન
આ પણ વાંચો
નવનિર્મિત સ્ટેશનમાં આધુનિક સ્માર્ટ બિલ્ડિંગ સિસ્ટમનો સમાવેશ કરવામાં આવી રહ્યો છે. તેમાં Supervisory Control and Data Acquisition (SCADA) તથા Building Management System (BMS)નું એકીકરણ, એકીકૃત સીસીટીવી સર્વેલન્સ, પબ્લિક એડ્રેસ સિસ્ટમ, ઍક્સેસ કંટ્રોલ, આઈ ટી નેટવર્કિંગ તેમજ પેસેન્જર ઇન્ફોર્મેશન સિસ્ટમ જેવી સુવિધાઓનો સમાવેશ થાય છે.પેસેન્જર ઇન્ફોર્મેશન સિસ્ટમ દ્વારા મુસાફરોને ટ્રેનોના સમય, આગમન અને પ્રસ્થાન તેમજ અન્ય મહત્વપૂર્ણ મુસાફરલક્ષી માહિતી વાસ્તવિક સમયમાં ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવશે.
દિવ્યાંગજનો તથા તમામ મુસાફરો માટે વધુ સુગમ પહોંચ
સ્ટેશનના પુનર્વિકાસમાં મુસાફરોની સરળ અવરજવર, ખાસ કરીને દિવ્યાંગજનો માટે સુવિધાજનક અને અવરોધમુક્ત આવાગમન પર વિશેષ ધ્યાન આપવામાં આવ્યું છે. પરિયોજના અંતર્ગત 28 લિફ્ટ અને 28 એસ્કેલેટર ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવશે.
દરેક લિફ્ટમાં બ્રેલ સુવિધા, ગાઇડ તથા વોર્નિંગ ટાઇલ્સ અને દિશાસૂચક સાઇનેજ લગાવવામાં આવશે. આ ઉપરાંત દિવ્યાંગજનો માટે અનુકૂળ ટિકિટ કાઉન્ટર, ATVM તેમજ પીવાના પાણીની સુવિધા પણ ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવશે.
સ્ટેશન પર મુસાફરોના આગમન અને પ્રસ્થાન માટે અલગ-અલગ ઝોન વિકસાવવામાં આવી રહ્યા છે. ટૂ-વ્હીલર, કાર, ઓટો અને બસો માટે સમર્પિત પાર્કિંગ સુવિધા સાથે EV ચાર્જિંગની સુવિધા પણ ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવશે.
આધુનિક મુસાફર સુવિધાઓ સાથે વધુ સુગમ મુસાફર અવરજવર
સ્ટેશનના પેસેન્જર કોનકોર્સમાં પ્રતીક્ષાલય, શૌચાલય, મહિલાઓ તથા બાળકો માટે બેબી-કેર રૂમ, વાણિજ્યિક સુવિધાઓ તેમજ કૅફેટેરિયા જેવી સુવિધાઓ ઉપલબ્ધ રહેશે. તમામ પ્લેટફોર્મથી પેસેન્જર કોનકોર્સ સુધી લિફ્ટ, સીડીઓ અને એસ્કેલેટર દ્વારા સુગમ કનેક્ટિવિટી પૂરી પાડવામાં આવશે.
મુસાફરોની અવરજવરને વધુ સુવિધાજનક બનાવવા માટે સાબરમતી BG સ્ટેશન પર 3 FOB તેમજ સાબરમતી (SBT) સ્ટેશન પર 3 FOBની જોગવાઈ કરવામાં આવી છે. સાબરમતી BG ખાતે 7 પ્લેટફોર્મ તથા સાબરમતી (SBT) સ્ટેશન ખાતે 3 પ્લેટફોર્મનો વિકાસ કરવામાં આવી રહ્યો છે.
મુસાફરોના આગમન અને પ્રસ્થાન વિસ્તારોને અલગ-અલગ રાખવાથી સ્ટેશન પર મુસાફરોની અવરજવરને વધુ સુવ્યવસ્થિત કરી શકાશે. પ્લેટફોર્મ પર થ્રૂ-રૂફ કવરિંગ સાથે આધુનિક સુવિધાઓ ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવશે. કુદરતી પ્રકાશના વધુ સારા ઉપયોગ માટે સ્કાયલાઇટ્સની પણ જોગવાઈ કરવામાં આવી છે.
સાબરમતી સ્ટેશન બની રહ્યું છે આધુનિક મુસાફર કેન્દ્ર
હાલમાં સાબરમતી રેલવે સ્ટેશનથી 19 ટ્રેનો ઓરિજિનેટ થાય છે તથા 22 ટ્રેનો આ સ્ટેશન પરથી પસાર થાય છે. સ્ટેશન પરથી દરરોજ 35,000થી વધુ મુસાફરો મુસાફરી કરે છે.સાબરમતી (SBI) સ્ટેશનની છતની ઊંચાઈ આશરે 20 મીટર છે તથા અમદાવાદ તરફ સ્થિત FOBથી દિલ્હી તરફ સ્થિત FOB સુધી સ્ટેશન પરિસરનું ક્ષેત્રફળ 32,00,000 ચોરસ ફૂટથી વધુ છે.સ્ટેશનના પુનર્વિકાસનું કાર્ય ઝડપી ગતિએ પ્રગતિ પર છે, જે અંતર્ગત મુસાફરોની વધતી સંખ્યાને ધ્યાનમાં રાખીને આધુનિક સુવિધાઓનું વિસ્તરણ કરવામાં આવી રહ્યું છે.
10,000થી વધુ મુસાફરોને સમાવી શકે તેવી બે માળનો હોલ્ડિંગ એરિયા બનશે
સ્ટેશન પરિસરમાં આશરે 86,000 ચોરસ ફૂટ વિસ્તારમાં એક વિશાળ બે માળનું હોલ્ડિંગ એરિયા વિકસાવવામાં આવી રહ્યું છે, જેમાં દરેક માળ આશરે 43,000 ચોરસ ફૂટ વિસ્તારમાં હશે. આ આધુનિક હોલ્ડિંગ એરિયામાં 10,000 મુસાફરોને સમાવી શકવાની ક્ષમતા હશે.
આનાથી હોળી, દિવાળી અને છઠ પૂજા સહિતના વિવિધ તહેવારો તેમજ ધાર્મિક સ્થળોએ જવા માટેના મુસાફરોની ભીડ દરમિયાન મુસાફરોની અવરજવર અને ભીડ વ્યવસ્થાપનને વધુ સુગમ અને સુવ્યવસ્થિત બનાવવામાં મદદ મળશે.
નવનિર્મિત હોલ્ડિંગ એરિયા મુસાફરોની સુવિધાને ધ્યાનમાં રાખીને આરામદાયક બેસવાની વ્યવસ્થા, સ્વચ્છ પીવાનું પાણી, જલપાન કેન્દ્ર તેમજ પુરુષો, મહિલાઓ અને દિવ્યાંગજનો માટે અલગ-અલગ શૌચાલય જેવી આવશ્યક સુવિધાઓ ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવશે.
સાબરમતી સ્ટેશન પર “Rapido Traveler’s Lounge” સ્થાપિત
સાબરમતી રેલવે સ્ટેશન પર “Rapido Traveler’s Lounge” પણ સ્થાપિત કરવામાં આવ્યું છે, જે મુસાફરોને આધુનિક, સુવિધાજનક અને સરળ મુસાફરીનો અનુભવ પ્રદાન કરી રહ્યું છે. આ સુવિધા દ્વારા મુસાફરોને લગભગ શૂન્ય પ્રતીક્ષા સમય સાથે કનેક્ટિવિટી, સમર્પિત મુસાફર લાઉન્જ તેમજ ઓન-ગ્રાઉન્ડ સહાયતા ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવી રહી છે.
હરિત અને પર્યાવરણને અનુકૂળ સુવિધાઓ પર વિશેષ ભાર
પરિયોજનાની મુખ્ય વિશેષતાઓમાં હરિત અને પર્યાવરણને અનુકૂળ આધારભૂત સંરચના નો સમાવેશ થાય છે. સાબરમતી રેલવે સ્ટેશનને Gold-rated Green Building (IGBC) તરીકે વિકસાવવાની યોજના છે. સ્ટેશન પરિસરમાં 1,300 કિલોવોટ ક્ષમતાનો સૌર ઊર્જા પ્લાન્ટ સ્થાપિત કરવાની દરખાસ્ત છે.
મેટ્રો અને હાઈ-સ્પીડ રેલ સાથે મલ્ટીમોડલ કનેક્ટિવિટી
સાબરમતી રેલવે સ્ટેશનના પુનર્વિકાસની એક મહત્વપૂર્ણ વિશેષતા તેનું અન્ય પરિવહન માધ્યમો સાથેનું એકીકરણ છે. પરિયોજનાની યોજનામાં સાબરમતી મેટ્રો, AEC મેટ્રો તથા હાઈ-સ્પીડ રેલવે સ્ટેશન સાથે કનેક્ટિવિટી માટેની જોગવાઈ કરવામાં આવી છે.
આનાથી સાબરમતી વિસ્તારમાં એક એકીકૃત મલ્ટીમોડલ પરિવહન વ્યવસ્થા વિકસિત થશે, જેના કારણે મુસાફરોને વિવિધ પરિવહન સાધનો વચ્ચે સુવિધાજનક રીતે ઇન્ટરચેન્જ કરવાની સુવિધા મળી શકશે.
આ રીતે, સાબરમતી સ્ટેશનનો પુનર્વિકાસ માત્ર સ્ટેશન ભવનના આધુનિકીકરણ પૂરતો મર્યાદિત નથી, પરંતુ તેમાં મુસાફરોની અવરજવર, સુગમ પહોંચ, ઇન્ટરચેન્જ સુવિધાઓ તેમજ સ્ટેશન વિસ્તારના સમગ્ર પાયાના માળખાનો વ્યાપક વિકાસ પણ સામેલ છે.
કેટલાક મહત્વપૂર્ણ કામ અંતિમ તબક્કામાં
પરિયોજનાના અનેક મહત્વપૂર્ણ કામો હવે અંતિમ તબક્કામાં પહોંચી ગયા છે. મુખ્ય સ્ટેશન ભવનની ઈસ્ટ વિંગનું કામ મોટાભાગે પૂર્ણ થઈ ગયું છે. ઈસ્ટ વિંગમાં UTS, PRS અને ટિકિટ કાઉન્ટર કાર્યરત છે તેમજ પ્રતીક્ષાલયને પણ ઈસ્ટ વિંગમાં સ્થાનાંતરિત કરવામાં આવ્યું છે. ઈસ્ટ વિંગની લિફ્ટ અને એસ્કેલેટર પણ કાર્યરત છે.