SEBI Rule Changes: SEBIના ચેરમેન તુહિન કાંત પાંડેએ મુંબઈ ખાતે ANMIના 16મા ઈન્ટરનેશનલ કેપિટલ માર્કેટ કન્વેન્શનમાં જાહેરાત કરી હતી કે સેબી સ્ટોક બ્રોકર્સ માટે એક નવું 'ગ્રેડેડ કમ્પ્લાયન્સ ફ્રેમવર્ક' લાવવા વિચારી રહી છે. આ સિસ્ટમ હેઠળ માર્કેટના તમામ બ્રોકર્સ માટે નિયમો એકસરખા નહીં રહે, પરંતુ દરેક બ્રોકરના કારોબારના સ્કેલ, ગ્રાહકોની રકમ (ક્લાયન્ટ એક્સપોઝર) અને ટેકનોલોજી પર તેમની નિર્ભરતાના આધારે કમ્પ્લાયન્સ શરતો નક્કી થશે. આ સુધારાનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય નાના બ્રોકર્સ પર રેગ્યુલેટરી ખર્ચનો બોજ ઘટાડવાનો અને સમગ્ર બજારની કાર્યક્ષમતામાં વધારો કરવાનો છે.
શોર્ટ-સેલિંગ નિયમો અને AIનો ઉપયોગ
બજારમાં લિક્વિડિટી અને યોગ્ય કિંમત નક્કી થવાની પ્રક્રિયાને સુધારવા માટે SEBI દ્વારા 'શોર્ટ-સેલિંગ' અને 'સિક્યોરિટીઝ લેન્ડિંગ એન્ડ બોરોઈંગ' (SLB) માળખાની ફરીથી સમીક્ષા કરવામાં આવી રહી છે. આર્ટિફિશિયલ ઈન્ટેલિજન્સ (AI)ના યુગમાં બજારમાં થતી ખોટી હેરાફેરી અટકાવવા અને ટ્રેડર્સ દ્વારા કરવામાં આવતા શોર્ટ-સેલિંગ પર વધુ પારદર્શિતા લાવવા માટે સેબી નવા પ્રોટોકોલ લાગુ કરશે. આ ઉપરાંત, ટ્રેડિંગ ટર્મિનલ્સના અનધિકૃત કે ગેરકાયદેસર ઉપયોગને રોકવા માટે બ્રોકર્સ અને ડિપોઝિટરી પાર્ટિસિપન્ટ્સ માટે કડક સુરક્ષા ધોરણો પણ વિકસાવવામાં આવી રહ્યા છે.
ઓટોમેટેડ ગિવ-અપ અને ટેક-અપ સુવિધાનો વિસ્તાર
કેશ માર્કેટ સેગમેન્ટમાં મૂડીની કાર્યક્ષમતા વધારવા માટે સેબી 'ઓટોમેટેડ ગિવ-અપ અને ટેક-અપ' સુવિધાનો વિસ્તાર કસ્ટોડિયલ ક્લાયન્ટ્સ સુધી કરવા જઈ રહી છે. જેમાં પોર્ટફોલિયો મેનેજમેન્ટ સર્વિસિસ (PMS) અને અલ્ટરનેટિવ ઈન્વેસ્ટમેન્ટ ફંડ્સ (AIF)નો સમાવેશ થાય છે. સામાન્ય રીતે જ્યારે કસ્ટોડિયન દ્વારા ટ્રાન્ઝેક્શન કન્ફર્મ કરવામાં આવે છે ત્યારે ફંડ્સ લાંબા સમય સુધી બ્લોક થઈ જાય છે. આ નવી ડિજિટલ પ્રક્રિયાથી ફંડ્સ બ્લોક રહેવાનો સમય ઘટશે અને કેપિટલનો ઉપયોગ વધુ ઝડપી બની શકશે.
બાયબેક, OFS અને ડિજિટલ સિસ્ટમનું એકીકરણ
કંપનીઓ દ્વારા લાવવામાં આવતા ટ્રેડર ઓફર, શેર બાયબેક અને 'ઓફર ફોર સેલ' (OFS)માં હાલમાં સમાંતર ક્લિયરિંગ વ્યવસ્થા હોવાના કારણે ઓપરેશનલ ખર્ચ વધી જાય છે. સેબી આ ક્ષેત્રે પણ પ્રોસેસ સરળ બનાવીને કંપનીઓ માટે અનુપાલન ખર્ચ (Compliance Cost) ઓછો કરવા વિચારણા કરી રહી છે. આ સિવાય, સેબી પોતાના તમામ તપાસ અને ઈન્સપેક્શન પોર્ટલ્સને એક જ ડિજિટલ વર્કફ્લો હેઠળ એકીકૃત કરી રહી છે, જેથી નિયમનકારી કામગીરી વધુ ઝડપી, પારદર્શક અને એકરૂપ બની રહે.